( 148 ) 



bij dit proces, met name omtrent het ontstaan van het ovulum 

 binnen het blaasje, lag niet in mijn plan, en zou op een geheel 

 ander terrein voeren. Zooveel blijkt uit den beschreven gang 

 van zaken, dat het ovulum niet gepraeformeerd is, maar uit de 

 binnenste kliercellen der van het epithelium afgesnoerde groep 

 moet ontstaan, terwijl de peripherische het epithelium van het 

 Graafsche blaasje worden. De waarnemingen van tflueger, en 

 de latere van stricker, omtrent de vorming van het vogelei *) 

 stemmen hiermede geheel overeen. 



Er is echter één vraag, welke zich hier van zelf nog opdoet : 

 is het proces van vorming na de geboorte verschillend van het- 

 geen tflueger in den embryonalen leeftijd liet eerst nauwkeurig 

 leerde kennen ? Ik geloof dat er geen wezenlijk verschil bestaat. 

 Indien er altijd slechts één blaasje van het epithelium, na de 

 geboorte, werd afgesnoerd, zou er in zooverre eenig verschil be- 

 staan, dat in het embryonale leven gansche reien van blaasjes 

 nog met elkander, en met het epithelium der oppervlakte, in 

 samenhang worden gevonden (de buisjes van pflueger). Ofschoon 

 het nu schijnt dat meermalen de epithelium-instulping na de ge- 

 boorte slechts één blaasje levert, heb ik ook meermalen langere 

 verlengsels van het epithelium waargenomen, in het midden in- 

 gesnoerd, gelijk Fig. 2 van de Plaat, van een kalfs-ovarium 

 voorstelt. Door de ligging van de cellenstreng juist aan den 

 doorsneêrand van het praeparaat, was zij bijna geheel geïsoleerd, 

 en bijzonder duidelijk. Verder neemt men dikwijls twee zeer 

 jonge blaasjes dicht onder het epithelium, en onmiddellijk tegen 

 elkander liggende aan, zoodat ook blijkbaar meerdere blaasjes 

 uit ééne epithelium-productie ontstaan, geheel overeenkomstig 

 met de door pflueger beschrevene embryonale vorming. 



Neemt men hierbij in aanmerking, dat, volgens de reeds aan- 

 gehaalde onderzoekingen van stricker, cle embryonale vorming 

 van het vogelei geheel met die van het zoogdierenei overeenkomt, 

 hetgeen ik ook in eierstokken van volwassen dieren bevestigd 

 heb gevonden, dan is door de oögonetische ontdekkingen der 



*) S. stricker, Beitrage zur Kenntnisz des Hühnereies, in: Sitzungsberichte 

 der K. Ahad. der Wissenschaften in Wien } Mathem. Naturwissenschaftl. KI , 

 Bd. LIV, S. 116. 



