( 278 ) 



mingen steeds genoegzaam overeen binnen de grenzen der waar- 

 nemingsfouten, en behoudens de kleine persoonlijke fouten. 



Bij de staven van viermeters I en II was de overeenstemming 

 veel minder. Doorgaans waren de verschillen grooter dan aan 

 waarnemingsfouten geweten konde worden : er had meestal eene 

 met den tijd voortgaande verandering, hetzij vermeerdering of 

 vermindering der waargenomen getallen, plaats. Door de aange- 

 wezen rangorde der opteekeningen kunnen evenwel, door het 

 midden te nemen tusschen de opteekeningen van de beide 

 waarnemers van dezelfde grootheid, waarden bekomen worden 

 alsof zij alle vier y y z, /, z', nagenoeg gelijktijdig geobserveerd 

 waren. 



In 1 en 3 (fig. 7) is b v. voor staaf I het getal y waarge- 



8 4-5 

 nomen, gemiddeld op het tijdstip dat door = 6^ kan 



Z 



aangeduid worden; het getal z op een gemiddeld tijdstip dat 



7 + 6 

 aangewezen wordt door ■ — 6\ ; het getal y' van staaf 



Z 



II is op den gemiddelden tijd = 6t, en het getal z' 



Z 

 n | ij 



op gelijken tijd =6} bepaald. — De naar elkander 



Z 



gekeerde einden van de viermeter-staven I en II (1, 2 en 3 



fig. 7) kunnen op deze wijze geacht worden als op een zelfde 



oogenblik (6 l 2 ) bepaald te zijn. 



Uit de eerst gedane aflezingen 1, 2, 3 en 4, die op de staaf 



IV zelve genomen waren, volgt de afstand der microscopen 



4 + 1 3 + 2 



van staaf IV, — maar op het tijdstip — = -. 



2 2 



2-J-3 1 + 4 



= = %\. Deze afstand bekend zijnde, worden 



z z 



de microscoopdragers verzet, en op de einden vooraangaawde van 

 I, en volgende van II gerigt, en wordt dus de afstand dier einden 

 gevonden op het tijdstip 6); indien inmiddels van den tijd 2[ 

 tot den tijd 6.J, geene verandering in den afstand der micro- 

 scopen heeft plaats gehad. 



De eerste reis is het vooraangaande einde van staat II, 9 



