( 280 ) 



onderstellingen, vooral de laatste of derde, zijn aan bedenking 

 onderhevig. 



In de figuren '2 en 4 is aangewezen hoe de ijzeren en zin- 

 ken staven aan elkander en aan de ijzeren kokers, waarin zij 

 bevat zijn, in het midden m zijn verbonden. De voorwaarde nu 

 dat het volgend of achtereinde B op dezelfde plaats blijft, hangt 

 van twee voorwaarden af: 1°. dat het bolletje p boven den 

 drievoet op dezelfde plaats, dat is in rust, blijft; 2°. dat uitzet- 

 tingen of inkrimpingen door temperatuursveranderingen, in de 

 ijzeren kokers, en in meetstaven, de achtereinden B dezer laatste 

 in rust laten blijven. 



Nemen wij aan dat p in rust blijft, maar dat de warmte toe- 

 neemt. Dan zal door de uitzetting van de ijzeren koker het 

 punt m zich vooruit verplaatsen, en, omdat de ijzeren en zinken 

 staven bij m aan den koker vast zitten, deze beide medevoeren. 

 De ijzeren staaf zet zich echter ook uit, en hierdoor zal haar 

 achtereinde, bij B, weder teruggaan. Konde men nu aannemen, 

 dat de temperatuursverandering in den ijzeren koker en in de 

 ijzeren staaf dezelfde was, en dat de uitzettings- coëfficiënten van 

 beide metalen gelijk waren, dan zoude het einde B der staaf 

 weder op dezelfde plaats komen — of liever het zoude in ftoét 

 gebleven zijn. Dit aan te nemen is evenwel blijkbaar tegen 

 hetgeen werkelijk gebeurt. De temperatuursveranderingen komen 

 van luiten, dus zal altijd de koker eerder warmer, of eer der koe- 

 ler worden dan de staaf daar binnen. 



De kokers zijn bovendien zwart geverwd, en dit bevordert 

 natuurlijk eene spoedige verwarming en afkoeling. Zij kunnen 

 onbedekt in de zon staande, zoo heet worden, dat men naau- 

 welijks de hand er op houden kan. Eene gelijkheid van uit- 

 zettings-coëiïici enten aan te nemen, tusschen het ijzer van den 

 koker en het ijzer van de staaf, is ook blijkbaar niet geoorloofd. 



Het is dus, al blijft het bolletje p op dezelfde plaats, geheel 

 onzeker, of het einde B der ijzeren meetstaaf in rust blijft. — 

 Het komt mij alzoo voor, dat het beter geweest zoude zijn, zoo 

 de verbinding m der staven aan de kokers, zoo na mogelijk 

 bij het achtereinde B gemaakt was — indien daartegen geene 

 technische bezwaren bestaan, die ik echter niet zie. 



Dezelfde opmerking geldt ook voor de staven van éénmeter 



