( 90 ) 



Aan de onderkaak is aan de buitenvlakte van den op- 

 klimmenden tak eene diepe groeve van den muscidus mas- 

 seter op te merken, en de onderrand van dien tak is eenig- 

 zins naar buiten omgekruld. 



De bovenkaak springt iets meer vooruit dan bij den 

 Magyaren- schedel. In het verhemelte vertoont zich weder 

 een duidelijk spoor van bijkans volkomene incisura in- 

 cisiva. 



De ouderdom van den Esthlander, van wien deze sche- 

 del afkomstig is, werd mij niet opgegeven. Het schijnt 

 evenwel dat deze schedel eveneens van eenen jeugdigen 

 man geweest is, hoezeer veelligt van eenigzins hoogeren 

 leeftijd dan de Magyaar. Ook in dezen schedel zijn de 

 tanden goed bewaard. Er ontbreekt eveneens slechts eene 

 enkele kies (hier de derde der onderkaak aan de regter- 

 zijde), waarvan de kas verdwenen is. De bovensnijtanden 

 zijn breed en langer dan bij den Magyaar. 



§ 3. Eenige opmerkingen, die uit de vergelijking der 

 afmetingen van beide schedels met die van an- 

 dere volken kunnen worden afgeleid. 



Uit onze hier achter gevoegde afmetingen, waarnaar wij 

 verwijzen, blijkt, dat de beide door ons beschreven sche- 

 dels, met die van Germaansche volken vergeleken, (1) eenen 

 geringeren omvang hebben — van 11 — 21 mm. beneden 

 het gemiddelde der Germaansche schedels; (2) dat zij kor- 

 ter zijn [8 tot 6 millim. beneden het gemiddelde der Ger- 

 maansche schedels] ; (3) dat zij daarentegen in de dwarse 

 afmeting tusschen de wandbeenderen het gemiddelde der 

 Germaansche schedels overtreffen [5 m, m. ongeveer]. De 

 hoogte van den schedel verschilt niet ; de gemiddelde hoogte 

 van den schedel bij tien schedels, uit onderscheidene Ger- 

 maansche volken gekozen, vond ik 0,135 (hetzelfde getal 

 biedt de schedel van den Esthlander aan). 



