( 320 ) 



loodiiigen fe doen, waarbij op de bepaling van de tempe- 

 ratuur in de diepte vooral acht is geslagen. Van de 87 

 door ZEd. Gestr. op verschillende plaatsen bij en in de 

 straat van Gibraltar gedane loodingen zijn 1 7 Watersoorten uit 

 de diepte en 4 op de oppervlakte ter onderzoek aan onze 

 Afdeeling gezonden en door mij onderzocht; van alle deze 

 wateren w-as door den Heer van gogh de temperatuur en 

 de densiteit reeds aan boord bepaald, terwijl door ZEd. 

 Gestr. nog daarenboven eenige bepalingen geschied zijn van 

 waters uit de diepte en aan de oppervlakte, w^aarvan echter 

 geen monsters door hem zijn overgezonden. De bepalingen 

 echter der densiteit, door den Heer van gogh met den 

 densimeter gedaan en door ZEd. Gestr. opgegeven als her- 

 leid tot IS"" C, komen, zoo als uit de tabel blijkt, geenszins 

 overeen met de door mij gevondene, waaruit ik moet op- 

 maken, dat of toevallig de indeeling van den densimeter 

 door hem gebruikt onjuist is geweest of dat er eene an- 

 dere oorzaak is geweest, waardoor de aanwijzingen te hoog 

 zijn uitgevallen; het valt toch aan boord door de sterke 

 schommelingen moeijelijk, om naauwkeurige areometrische 

 waarnemingen te doen. De rigting in zijne resultaten ech- 

 ter komt geheel en al met de mijne overeen, met uitzon- 

 dering van N". :31, w^aar in het manuscript w^aarschijnlijk 

 eene schrijffout is ingeslopen. Wat de densimeter nu be- 

 treft, weten wij dat op de juiste indeeling der aan onze ijverige 

 zee- officieren medesces^even instrumenten 2:roote acht w'ordt 

 geslagen, om aan hunne waarnemingen niet alleen eene be- 

 trekkelijke maar tevens ook eene absolute ' waarde te geven, 

 zoodat zij bij latere onderzoekingen mede kunnen dienen 

 tot beslechting van vraagpunten. 



De w ijze door den Heer van gogh gevolgd, om het w^ater 

 in goed gesloten ilesschen over te zenden, met bijvoeging 

 der temperatuur van het water uit de diepte en aan de 

 oppci vlakte, zal altijd de meest verkieselijke zijn, terwijl de 



