( 216 ) 



lecules iu eene voortdurende plaatsverandeping denken; dat 

 groeijen wordt niet alleen door de verandering der cellen 

 verklaard: de cel wordt door de tusschenstof als gedragen 

 en medegevoerd. 



2°. De verandering van de exsudaten op de vrije opper- 

 vlakte: het exsudaat dekt het ontbloote weefsel, de on- 

 derliggende weefsels groeijen daaronder en als in het mid- 

 den van die uitgegroeide stof; de nieuwvorming gaat van 

 de bestaande weefsels uit; het exsudaat, als amorphe laag, 

 neemt, naarmate de nieuwvorming voortgaat, steeds meer af 

 en wordt verbruikt. Men kan hier van geene organisatie 

 van het exsudaat spreken, maar wel van verbruik : door 

 de functie der cellen kan het exsudaat de beteekenis van 

 tusschencelstof krijgen. 



3°. De strijd omtrent het bindweefsel en zijne vorming 

 uit cellen wordt door dit beginsel tot eene voldoende op- 

 lossing gebragt. 



De Spreker herinnert hier wat er al over dit onderwerp 

 sedert de onderzoekingen van donders en virchow in het 

 midden gebragt is, en vermeldt de uiteenloopende beschouwin- 

 gen van REICHERT, BRUCH, HENLE, VIRCHOW, WINTRICH CU 



anderen, en betoogt hoe het bindweefsel, wanneer het zich 

 uit verschillende weefsels ontwikkelt, evenzeer als het em- 

 bryonale bindweefsel, reeds van den aanvang af, eene zekere 

 type van structuur vertoont, hetzij areolair, hetzij fibrillair, die 

 zich niet anders kat verklaren dan door eene eigenaardige 

 rigting in de ontwikkelingsvorraing van de tusschencelstof. 

 4°. Bij verschillende nieuwvormingen, waarvan hij als voor- 

 beelden het fibroma, het sarcoma en carcinoma aanvoert, 

 ziet men een eigenaardigen areolairen bouw, die al weder 

 op de tusschenstof terug gebragt moet worden. Hij herin- 

 nert hierbij zijne vroegere mededeeling omtrent de been- 

 vorming in longweefsels, omtrent beenvorming in het alge- 

 meen, omtrent beengenezing en been-enting, alsmede het- 



