( 217 ) 



verandert, zoo gelden de veranderingen, uit de bovenstaande 

 gangen afgeleid, voor het midden tusschen de aangewezene 

 tijdstippen. Men vindt alzoo, voor de vertraging van den 

 dagelijkschen gang in eenen dag : 



uit 1°. en 2". 0,00177 geldende voor 16 Jan. 1859 



// 5^ ,/ 6\ 0,00186 // // 22 ,/ „ 



„ 2>\ ,f 4^ 0,00094 // // 23 Junij „ 



,/ 6«. ,/ 7". 0,00017 // // 29 Julij // 



De verandering, die de vertraging van den gang der 

 pendule ondergaat, komt mij niet minder zonderling voor, 

 dan de vertraging zelve, en de zonderlinge verschijnselen, 

 die de pendule hohwü N°. 15 doet opmerken, maakten mij 

 natuurlijkerwijze begeerig te weten, of zij zich ook bij an- 

 dere sterrekundige slingeruurwerken openbaren. Men zoude 

 zich daaromtrent geene zekerheid kunnen verwerven, zonder 

 veel arbeids, al ontbrak het niet aan de vereischten en ik 

 heb mij daarom bepaald bij een nader onderzoek der pendule 

 van KESSELS te Koningsbergen, die door bessel hoogelijk 

 wordt geroemd en wier gangen, van den 2 Aug. ] 828 tot den 

 12Sept. 1829, benevens hanne vergelijking met eene formule, 

 doorhem in de Astronomische Nachrichten W. 169, met groote 

 uitvoerigheid, zijn medegedeeld. Het verdient de aandacht, 

 dat, bij die pendule, de verschillen tusschen de waargenomene 

 en berekende gangen, van den 28 ^^^^^ Maart tot den 21 sten 

 Mei 1829, alle positief zijn en tot een bedrag van 0^,46 

 opklimmen, terwijl die verschillen, van den 8 sten Jq^^j 

 tot den 3^^en September alle een negatief teeken hebben 

 en opklimmen tot een bedrag van 0^,63. De veranderin- 

 gen van den gang moeten alzoo, bij dat uurwerk, veel 

 grooter zijn dan bij de pendule hohwü N"^. 15. Bessel 

 zegt uitdrukkelijk, dat men, bij zijne pendule, nagenoeg 

 dezelfde compensatie vindt, onverschillig of men overgaat 



VERSL. EN MEDED. AFD. NATUUUK. DEEL X. 15 



