( 189 ) 



doch even ver van liefc objectief verwijderd, dan ziet men 

 door het oculair het spiegelbeeld der draden naast de dra- 

 den zelven, het is van de draden zelven alleen door zijne 

 mindere helderheid te onderscheiden, en wanneer men beeld 

 en draden te gelijk scherp ziet, is dit tevens een bewijs, 

 dat de draden op den voornamen brandpuntsafstand van 

 het objectief gelegen zijn. 



Eigt men nu een' kijker, die van een voor de toepassing 

 der methode van eohnenbergeh ingerigt oculair voorzien 

 is, met zijne as loodregt in plaats van op eene vlakke, op 

 eene bolvormige spiegelende oppervlakte, dan zal men het- 

 zelfde verschijnsel (het tegelijk scherp zien van draden en 

 beeld) alleen dan verkrijgen, wanneer l*'. het middelpunt 

 van den bol, waartoe de sphaerische oppervlakte behoortj 

 in de as des kijkers ligt, 2°. wanneer de draden niet op 

 den voornamen brandpuntsafstand, maar verder van of 

 digter bij het objectief gelegen z'jn, 8°. wanneer de stra- 

 len, die van het kruispunt der draden uitgaan, door het 

 objectief gebroken zjnde, juist convergeren naar, of diver- 

 geren van het middelpunt van gemelden bol. Is de sphae- 

 rische oppervlakte der lens bol, dan moet zij derhalve ge- 

 plaatst zijn tusschen dat convergentiepunt en het objectief 

 des kijkers, is zij daarentegen hol, dan zal het convergentie - 

 punt liggen tusschen het objectief en de lens; of wel de 

 stralen, die van het kruispunt uitgaan, verlaten het objec- 

 tief divergerend, en het divergentiepunt is tegelijk het mid- 

 delpunt van de holle oppervlakte. 



Hierop berust de volgende methode om de kromtestra- 

 len van de oppervlakten eener lens te bepalen. Men legt 

 een' kijker, waarvan de buis aanmerkelijk verlegnd is, in 

 eene horizontale positie in eene geul of goot, die met drie 

 stelschroeven op eene tafel rast. Aan het ééne einde van 

 den kijker bevindt zich de oculaire buis met de kruisdra- 

 den en van het spiegeltje van bohnenberger voorzien. 



