( 240 ) 



maar vooral dat van de 5 personen, die bij de expeditie 

 door deze gift-pijlen werden gekwetst, er geen enkele is ver- 

 loren gegaan, dank zij de even spoedige, als moedig aan- 

 gebragte rationele hulpmiddelen der kunst. Onder deze 

 zagen wij in meer dan één voorbeeld het uit den aard der 

 zake voortvloeijende nut bevestigd van het onmiddellijk 

 uittrekken der giftpijlen uit dergelijke wonden, zoo als zulks 

 trouwens als ware het inslinktmatig door den verwonden 

 zelven of door zijne makkers pleegt te geschieden. Dit bleek 

 evenwel niet altijd mogelijk te zijn; vooreerst niet, wanneer 

 de pijlspits met weerhaken is voorzien, of eene kleine ver- 

 giftigde punt slechts los is op- of ingezet (hetgeen geluk- 

 kiger wijze bij deze boog-pijlen minder of niet het geval 

 schijnt te zijn; althans mijne exemplaren van de Poggi- 

 eilanden zijn alle gaaf en glad aan de houten punt). 

 En ten tweeden, kan het niet zoo ligt geschieden, zoo als 

 wij hier zagen, indien de punt in of door beenderen is 

 gedrongen. De pogingen tot uittrekken deden dan meer 

 dan eens den pijl in de wond afbreken; men behoefde eens 

 zelfs de kracht van eene nijptang ter volkoraene verwijde- 

 ring van den pijl. Op expeditiën, waar men aanvallen met 

 boog-pijlen te verwachten heeft, mag men dus voortaan wel 

 op deze bij-omstandigheid voorbedacht zijn en behoort daar 

 ook eene goede nijptang tot het armamentarium van den 

 militairen geneeskundige. Elke sekonde langer verblijf van 

 de pijl in de wonde toch verhoogt het levensgevaar, door 

 loslating of oplossing van het daaraan klevende vergift. 

 In gelijken zin (om geen oogenblik tijds te verliezen), mag 

 het dan ook als een zeer gelukkig denkbeeld van den Heer 

 VERNHOUT worden geprezen, om de medegevoerde scheeps- 

 lantaarn reeds vooraf te ontsteken, ten einde aldus onverwijld 

 in staat te zijn tot het aanwenden van kopglazen. Waar 

 dit niet kon geschieden, werd de wond uitgezogen met den 

 mond en verdient het hoogen lof, — ook wegens den mo- 



