( 284 ) 



gebruik van eeu der dunste dekplaatjes, het mikroskoop, 

 wanneer het voorzien is van dit stelsel, zoo in te stellen, 

 dat men het beeldje ouder eene luchtbel scherp ziet, en 

 de ondervlakte van het stelsel daarbij niet op het dekplaatje 

 stoot. En zoodra dat gebeurt, is natuurlijk elke bepaling 

 ondoenlijk uit hoofde van de in het vocht ontstaande stroo- 

 ming, waardoor tevens de luchtbellen worden medegesleept. 

 Na vele vruchtelooze pogingen gelukte het mij dan ook 

 slechts ëéne zoodanige bepaling te doen. Daartoe diende 

 het beeldje van evenwijdig gespannen draden. Ik bevond, 

 dat het kleinste beeldje der nog 'Waarneembare tusschen- 

 ruimte eenen diameter had van 0,188 mmm of i^^-^ 

 millim., terwijl wij boven zagen, dat, voor hetzelfde voor- 

 werp, deze grens door het Hartnacksche stelsel bij 0,192 

 mmm. of -^ii-q millim. bereikt wordt. 



In het algemeen kan men derhalve zeggen, dat het 

 stelsel N". 10 van hartnack in optisch vermogen door de 

 beide Engelsche stelsels nog iets overtroffen wordt. Hierbij 

 moeten wij nog doen opmerken, dat bij deze laatsten dat 

 grootere effect verkregen wordt, zonder dat er water tusschen 

 het stelsel en het dekplaatje is gebragt, zoodat dus hunne 

 grootere optische volkomenheid alleen op rekening kan 

 gesteld worden der juistere combinatie van lenzen, waaruit 

 zij zijn zamengesteld. 



De billijkheid vordert echter, dat wij hier herinneren 

 het reeds vroeger (bl. 268) aangestipte, dat het namelijk 

 HAUïNACK ook rccds gelukt is een nog sterker stelsel 

 (N^». 11) te vervaardigen, waarvan men vermoeden mag, 

 dat het in vermogen het iets zwakkere N°. 10 nog zal 

 overtreffen. 



Doch zelfs dit daargelaten, dan bezit het Hartnacksche 

 stelsel een voordeel, waardoor het, voor praktisch gebruik, 

 zelfs de voorkeur verdient boven de zoo even vermelde 

 stelsels van iioss en van powell en lealand. Dit voor- 



