((51 ) 



Een vrij hevige aardbeving, ik spreek uit ondervinding, 

 waarbij de slapenden niet alleen onzacbt werden gewekt, 

 maar het gevoel hadden als werden zij door een sterken 

 arm in hun bed geschud, en dat wel in Noord-Holland, op 

 een terrein, verre verwijderd van tertiaire lagen en alleen 

 uit alluvium en diluvium bestaande, in welke men bij de 

 diepste boringen nog nimmer tot een tertiaire laag is kun- 

 nen komen; de omstandigheid daarbij, dat die schudding 

 slechts op een relatief kleine oppervlakte van het land is 

 gevoeld (de uiterste grenzen toch zijn de steden Utrecht en 

 Leiden, waar de schokken weinig merkbaar zijn geweest) 

 kwam mij zoo opmerkelijk voor, dat ik een onderzoek 

 naar dit natuurverschijnsel niet ondienstig oordeelde, en 

 hoewel dit weinig heeft opgeleverd, acht ik de verkregen 

 resultaten toch gewichtig genoeg om ze aan de Natuurkun- 

 dige Afdeeling der Akademie mede te deelen. 



De Natuur heeft al een zeer ongelukkig oogenblik uit- 

 gekozen om ons met dit verschijnsel te verrassen : een 

 uur waarop ieder ter ruste is en zelfs de vroegst opstaan- 

 ders in dit (vooral dit jaar) zoo gure jaargetijde nog geen 

 lust gevoelden hunne legerstede te verlaten ; de goede waar- 

 nemers van natuurverschijnselen, dus de competente ge- 

 tuigen, ontbraken bijna ten eenemale. De reeds vrij sterk 

 aangebroken dageraad verhinderde daarenboven het waar- 

 nemen van een mogelijk lichtverschijnsel. Ik ben dus in de 

 instructie dezer zaak niet zeer gelukkig geweest, daar ik 

 beperkt was tot nachtwachts (de torenwachters hadden reeds 

 om half vijf hun post verlaten), eenige tuinlieden en nog 

 minder talrijke personen, die toevallig op dat oogenblik 

 wakker waren en dus het verschijnsel van zijn begin af 

 hebben kunnen waarnemen. 



Onder de door mij gehoorde getuigen was een koetsier, 

 wonende op de Gasthuisvest te Haarlem, die mij mededeelde 

 dat hij, 's morgens om drie uren wakker zijnde, door zijn op 

 het noorden uitziend venster een sterke roode lucht zag; 

 dat hij, opgestaan, op de binnenplaats dat roode schijnsel 

 in het noorden is blijven waarnemen, terwijl de hemel in het 

 zuiden helder en volkomen donker was ; dat hij op het roode. 



