( 163) 



vaardigd was, en van ongeveer dezelfde wijdte en wand- 

 dikte, van een lengte van 1805,5 millimeters, werd aan de 

 beide uiteinden met een paar lichte, dunne kurken gesloten. 

 In het midden werd zij vastgeklemd en daarna werd zij 

 door haar te strijken met een vochtigen wollen doek in 

 longitudinale trilling gebracht. In de buis was een fijn, 

 droog poeder gebracht, hetgeen zich, wanneer de glazen 

 buis een goeden toon gaf, in scherpe afdeelingen verdeelde. 

 Van die afdeelingen, waarvan er zich in de buis ruim 15 

 vormden, werd de lengte gemeten. Niet gemeten werden de 

 beide uiterste en de drie middelste. De overige 10 gaven 

 als gemiddelde waarde harer lengte of de halve golflengte 

 van den toon in de lucht 115,85 mm. De voortplantings- 

 snelheid in het glas was dus volgens deze waarneming 



V of 15,58 maal grooter dan in de lucht. Daar de 

 115,85 



lengte der verschillende door het poeder gevormde afdeelin- 

 gen vrij veel verschilde, de uiterste waarden waren namelijk 

 112 en 122 mm., besloot ik, evenals Kundt gedaan had, 

 de buis, waarin door de longitudinale trilling der lucht de 

 afdeelingen van het poeder zich moesten vormen, te schei- 

 den van de buis, die door haar trilling den toon moest 

 voortbrengen. 



Ik gebruikte dezelfde buis als vroeger om den toon voort 

 te brengen. Er was echter door een toeval een stuk afge- 

 broken, zoodat hare lengte nog slechts 1486,2 mm. bedroeg. 

 Zij was weder aan haar beide uiteinden door lichte kurken 

 gesloten. Haar midden was vast bevestigd in een wijdere 

 glazen buis van zulk een lengte, dat de eene helft der buis 

 geheel door de wijdere buis omgeven was, terwijl haar 

 andere helft vrij in de lucht zich bevond en met een wol- 

 len doek kon worden aangestreken. Van een derde glazen 

 buis van ruim l 1 ^ meter lengte kon het eene open uiteinde 

 door middel van een caoutchouc band luchtdicht met de 

 wijde buis verbonden worden, zoodat het inwendige dezer 

 buis vrij- met het inwendige der wijde buis communiceerde. 

 In het andere einde dezer derde buis stak een verplaatsbare 

 stop, die dat einde van de buitenlucht afsloot. In deze buis 



