( 183 ) 



reeksen niet gedurende denzelfden tijd *), dan kan men aan 

 de absolute grootte der opgegeven percenten slechts een 

 zeer geringe waarde hechten. 



F. Kohleausch heeft indertijd een groot aantal waarne- 

 mingen gepubliceerd omtrent de elastische nawerking bij 

 wringing van draden van glas, messing, zilver en caout- 

 chouc, bij uitrekking van een draad van laatstgenoemde 

 stof en bij buiging van een staaf eboniet f). Hij heeft 

 daarbij getracht zijn waarnemingen door een half theore- 

 tische, half empirische formule voor te stellen, en hij vond, 

 dat hij dat doen kon door middel van de formule: 



x = Ce~ ü t? ' 1 



en in de meeste, maar niet in alle, gevallen ook wel door 

 de eenvoudiger formule: 



c 



welke een bijzonder geval is van de eerste meer algemeene 

 formule, namelijk voor m = 0. In deze formules zijn (7, 

 a en m, c en a constanten ; t is de tijd verloopen sedert 

 het begin der nawerking, d. i. sedert het oogenblik, waarop 

 de wringende, uitrekkende of buigende kracht begint, respec- 

 tieve ophoudt te werken §) ; x is de op den tijd t nog voor- 

 handen afwijking van den na volkomen afloop der nawerking 

 optredenden evenwichtstoestand. 



*) De tijd, gedurende welken de nawerking werd waargenomen, be- 

 droeg voor de temperatuur van: 



3°,3 : 27 minuten 

 13°,9 : 21,5 » 

 15°,1 : 19 

 15°,6 : lö // 

 f) Zie Pogg. Ann. Bd. 119 (1863), S. 337; Bd. 128 (1866), SS. 1, 

 207, 399; Bd. 158 (1876), S. 337. 



§) Bij Kohlrausch was bijna altijd alleen het laatste het geval, d. i. 

 hij nam de nawerking waar, nadat de draad of staaf eenigen tijd gewron- 

 gen, uitgerekt of gebogen geweest was, en de wringende, uitrekkende 

 of buigende kracht dan ophield te werken. 



