( 301 ) 



De verschijnselen der veerkrachtige nawerking echter, door 



W. Weber *) ontdekt en beschreven, kunnen rolgena zijn 

 opvatting door zulke koppels veroorzaakt worden. W 

 namelijk nam aan, dat, bij de vormverandering van een veer- 

 krachtig lichaam, de moleculen verschoven worden en tevens 

 wentelen. De verschuiving zou plotseling geschieden, de wen- 

 teling daarentegen zou door een weerstand belemmerd wor- 

 den en daardoor langzaam plaats hebben. In hel Laatstge- 

 noemde deel der beweging zocht Weber de oorzaak der 

 elastische nawerking. Deze meening was ook F. Kohlk ai m b f) 

 toegedaan, die uitvoerige waarnemingen omtrent het verschijn- 

 sel heeft verricht §). De wenteling der moleculen geefl vol- 

 gens hem een bevredigende verklaring, als men onderstelt, 

 dat zij langzaam geschiedt en dat door die wenteling een 

 wijziging der moleculaire krachten kan teweeggebracht war- 

 den, zonder dat de deeltjes ten opzichte van elkaar verscho- 

 ven worden. 



Hetzelfde denkbeeld heeft Clausius **) uitgesproken. Als 

 een lichaam aan krachten onderworpen wordt, die in ver- 

 schillende richtingen op ongelijke wijze werken, is het vol- 

 gens Clatjsius duidelijk, dat de moleculen daarbij moeten 

 draaien. Men behoeft maar te onderstellen, dat die bewesrincf 

 en ook de terugwenteling na opheffing der krachten lang- 

 zaam volbracht worden, om de elastische nawerking volledig 

 te verklaren. 



Eindelijk heeft G. Wiedemann ff), door onderzoekingen 

 omtrent den invloed der vormverandering van een lichaam 

 op zijn magnetisme en omgekeerd, aangetoond, dat een ver- 

 schuiving der moleculen altijd met een wenteling vereenigd 

 is en dat de wenteling een verschuiving tengevolge kan 

 hebben. 



*) Poggendorfe's Annalen. Band XXXIV, p. 247 en LIV, p. 1. 

 f) Poggendorfe's Annalen. Band CXXVII1, p. 414. 

 §) Poggendorft's Annalen. Band CXIX, p. 350; CXXVIII, p. !, 

 399 en CL VIII, p. 337. 

 **) Poggendorff's Annalen. Band LXXYI, p. G6. 

 ff) Wiedemann, Annal. der Phi/sik. vnd Chemie. VI, p. 504. 



