86 DE TOESTAND DER LIJKEN NA ARSENICUM- VERGIFTIGING. 



stand dezer lijken moet, naar het mij voorkomt, hoofdzakelijk aan den aard en 

 de gesteldheid van het graf toegeschreven worden. 



Het is duidelijk dat, waar zoo verschillende invloeden zich bij de ontbinding 

 van lijken doen gelden, het resultaat ook zeer verschillend zal zijn. Daardoor 

 is het tevens verklaarbaar dat de opgaven omtrent den tijd, die voor de vernie- 

 tiging der weeke deelen vereischt wordt, zeer belangrijk uiteenloopen. 



De proeven van Orfila * leerden dat de weeke deelen na verloop van 14, 

 15 of 18 maanden reeds bijna geheel verdwenen waren, zelfs wanneer de lijken 

 in kisten begraven en met een lijkkleed omwikkeld waren. Orfila is het dan 

 ook niet eens met hen, die meenen dat een tijdsverloop van drie of zelfs van zes 

 jaren zoude gevorderd worden om de geheele vernietiging der weeke deelen te 

 verkrijgen. Taylor f daarentegen houdt het voor waarschijnlijk dat in den regel 

 omstreeks tien jaren zullen noodig zijn voor de volkomen ontbinding der weeke 

 deelen van lijken, die in dunne, houten kisten begraven zijn. 



Aan dergelijke opgaven kan natuurlijk slechts een zeer betrekkelijke waarde 

 toegekend worden. De toestand, waarin men een lijk na een zeker tijdsverloop 

 zal vinden, is in de allereerste en voornaamste plaats afhankelijk van den toe- 

 stand, waarin het ter aarde besteld werd. Is de ontbinding dan duidelijk aan- 

 wezig of reeds ver gevorderd dan zal, zelfs onder overigens gunstige omstandig- 

 heden, de vernietiging der weeke deelen spoedig volgen. Ik verwijs hiervoor 

 naar hetgeen ik daarover op bl. 75 betrekkelijk Waarn. VIII medegedeeld heb. 

 Wordt daarentegen het lijk begraven wanneer de ontbinding nog niet begonnen 

 is, dan kan men verwachten dat deze een veel langzamer verloop zal hebben. 



Met het oog op het voorafgaande zal ik thans de verschillende door mij me- 

 degedeelde Waarnemingen van anderen in de eerste pi lats nagaan. 



De 1 9 Waarnemingen, waarin de lijken vóór de begrafenis onderzocht werden, 

 kunnen hier buiten beschouwing blijven. Reeds vroeger (bl. 50) werd er op 

 gewezen dat het verschil in ontbinding dezer kort na deu dood onderzochte 

 lijken bijna zonder uitzondering kan verklaard worden uit het jaargetijde, (dus 

 de verschillende temperatuur) waarin het overlijden plaats had. Verder leidde 

 ik uit de daarbij medegedeelde feiten af dat het toegediende arsenicum op de 



* 1. c. T. 1. p. 338. 

 f 1. c. T. 1. p. 103. 



