6 DE BODEM VAN HET VOOKMALIGE IJ- 



ben onder Amsterdam eene dikte van ongeveer 5 M. en reiken dus tot ± 

 10 M.— A.P. 



De zamenstelling der blauwe klei heb ik vroeger uitvoerig beschreven 1 ). Zij 

 vormt een groot deel van den tegenwoordigen bodem des Haarlemmermeerpol- 

 ders, en in het algemeen van de Noord- en Zuidhollandsche droogmakerijen. 

 Zoo bijv. vond ik haar overal onder het lage veen in den Legmeerpolder 2 ). 



In de overgebleven eilandjes vangt deze kleilaag op eene geringere diepte 

 aan; hare oppervlakte ligt op ongeveer 2 M. — A.P. — waarover nader. 



Het zeezand, in hetwelk de blauwe klei overgaat, komt overeen met duinzand, 

 en het zand der zandbanken en zandplaten, zooals die aan de kusten en in 

 de Zuiderzee gevonden worden. Het is rijk aan koolzure kalk en schelpen. 

 Dezelfde zamenstelling bezit het zeezand, hetwelk in de Wijkermeer- en de 

 Spaarndammerpolders onder de nieuwe klei ligt. Het behoort tot de duinvor- 

 ming en is niet als eene nieuwe IJvorming te beschouwen. Op verscheidene 

 plaatsen bleek het, dat de bovenste laag van dit zeezand van koolzure kalk 

 beroofd was en veendeelen inhield, hetgeen natuurlijk aan de inwerking van 

 het veen is toe te schrijven, dat vroeger daar aanwezig is geweest. 



Het lage veen en de darg. 



Aan den noordelijken rand der vier polders, ten noorden van het groote 

 scheepvaartkanaal, reikt het veen tot aan of tot nabij de oppervlakte, en is dus 

 niet of slechts met eene dunne laag nieuwe klei bedekt (zie de kaart). Zij 

 heeft daar eene dikte van ruim 3 Meters. Zij neemt dan in zuidelijke richting 

 in dikte af, tot 1 / 2 Meter of minder, b. v. in den Westzanerpolder : 



Aan den noordelijken rand 2.7 M. 



Tusschen dezen en den Hoofdtocht. . . 1.2 „ 



Aan den Hoofdtocht 0.8 „ 



Aan den Kanaaldijk 0.5—0.2 M. 



Naarmate de veenlaag dunner is, is de nieuwe kleilaag daarboven dikker, 

 zoodat de som der beide lagen overal even groot is, waar de oppervlakte het- 

 zelfde niveau bezit ten opzichte van A. P. 3 ). 



In de polders ten zuiden van het scheepvaartkanaal, den Amsterdammerpolder, 



') Bouwstoffen tot de kennis van de kleigronden der provincie Groningen in Scheik. Verhand. 

 Onderz. uitgegeven door G. J. Mulder, Deel III, Stuk 2, blz. 168—190. 



2 ) Vijf en twintig boringen tusschen de Amstelveensche tocht en den Schinkelweg. 



3 ) Zie daarover uitvoerig het tweede der genoemde Verslagen. 



