26 



OVER DE SAMENSTELLING VAN DE NIEUWE ZEEKLEI 



Schlösing slibde naar zijne methode eene zware klei (van Neauphle-le-Cha- 

 teau) en analyseerde dat gedeelte, hetwelk na een langeren tijd nog in water 

 zwevend was gebleven: 



P Ct. 



Si0 2 56.22 

 A1 3 3 21.70 

 Fe 3 3 11.72 



Ca O 

 Mg O 

 K 2 



Na 2 



2.25 

 1.72 



3.36 

 0.29 



In molec. ') 

 18.74 

 4.25 

 1.46 

 0.8 

 0.86 

 0.72 

 0.1 



Al^rrlmol') 

 4 . 4 molec. 

 1.0 



0.34 „ 

 0.19 « 

 0.2 



0.17 , 

 0.02 „ 



Dus ongeveer op 4 mol. Si 3 , 1 mol. sesquioxyden en ruim 0.6 mol. mon- 

 oxyden ; als men in aanmerking neemt dat bij de monoxyden ook eenig Fe O 

 moet geteld worden. Men mag deze klei echter niet als eene enkele scheikundige 

 verbinding beschouwen. Evenmin mag men beweren, dat zoutzuur eene vol- 

 ledige scheiding te weeg brengt tusschen het zeolithisch silicaat (dat door het 

 zoutzuur ontleed wordt), en het overige kleisilicaat. 



Het kleizand (b) bevat, behalve de fijnste zandkorreltjes, ook grootendeels het 

 zoogenaamde kristallijne gedeelte der zeeklei (door Schlösing reeds opgemerkt) 

 dat bij het slibben schittert en spiegelt. Dit is volgens Schlösing een aluin- 

 aarde-silicaat met 2 tot 4 pCt. kali en eene geringe hoeveelheid der drie andere 

 oxyden (van Mg, Ca, Na). 



2. Samenstelling van het silicaat volgens de behandeling met zuren. 



Uit de ontledingen met zuren, in verband met de scheiding door slibbing, 

 laat zich het volgende afleiden: 



Het zeolithische silicaat en humaat. 



Het zoutzuur tast voornamelijk, behalve het humaat en het vrije ijzeroxyde, 

 de klei aan, dat is: een amorph colloïdaal aluminium-ijzer-kalium-magnesium-cal- 

 cium-natrium silicaat. Slap zoutzuur lost nog meer aluinaarde op. Half sterk 

 zoutzuur (d. i. rookend zoutzuur met een gelijk volumen water verdund) ver- 



') Door mij berekend. 



