IN HET NEDERLANDSCH ALLUVIUM. 



65 



velzuur na oxydatie door salpeter en soda (of koningswater); 2° door de be- 

 handeling met zoutzuur en vervolgens nog door oxydatie met koningswater of 

 salpeter en soda leert ; dat deze verschillen grootendeels binnen de fouten der 

 analyse kunnen liggen, zoodat er alleen bij I 5 sprake zou kunnen zijn van 

 een gering verlies (zie Tafel YI b). 



Dat slap warm zoutzuur het ferrisulphaat niet geheel oplost, is herhaaldelijk 

 gebleken. Maar half verdund sterk zoutzuur lost het bij verwarming geheel 

 op (zie I 4 Tweede Analyse op Tafel III). Ook het ijzeroxyde wordt grooten- 

 deels opgelost door zoutzuur ] ). Het zwavelzuur en het ijzeroxyde dat na uit- 

 trekking met zoutzuur door koningswater wordt verkregen (of door soda en 

 salpeter), is als Fe S 3 en als zwavel aanwezig geweest. De pyriet is uit het 

 ijzergehalte berekend. 



De pyriet komt voor in de zure kleilaag, toenemend naar gelang van de 

 diepte, ja zelfs nog in de onderste darglaag (zie Tafel I). 





Uiterwaard 



Noordpolder 



(IJ) 



Opvolgende grondlagen 

 Uiterwaard Noordpolder (IJ) 



Naarder Meer 



zandige darg 



drie monsters 







op0.4a.0.5M. 



zure spierklei 



op 0.5 M. 



zure spierklei 



op 0.75 M. 



zure spierklei 



op 1.0 M. 



zure spierklei 



op 1.5 M. 



darg 



Onder eene 

 laag rietzodde 



van 0.8 M. 

 dikte gelegen 



Zure darg 

 maibolt 



YlRCHOW 



Pyriet 



0.4 pCt. 



0.3 pCt. 



1.6 pCt. 



4.9 pCt. 



2.0 pCt. 



0.8 tot 1.7 



5.75 pCt. 2 ) 



waarin 

 zwavel 



0.2 pCt. 



0.16 pCt. 



0.8 pCt. 



2.6 pCt. 



1.0 6 pCt. 



0.4 tot 0.9 



3.07 pCt. 



Er is nog meer zwavel, nevens de pyriet, in de dieper liggende en vooral 

 dargrijker lagen aanwezig : 



zwavel 



weinig of niet 



weinig of niet 



0.5? pCt. 



0.6 6 pCt. 



1.6 pCt. 



0.4 tot 0.8 1.45pCt. 2 ) 



1 ) Dit blijkt uit I, II, III 1 en III 2 (Tafel VII). Na de uittrekking met zoutzuur lost konings- 

 water slechts een spoor ijzeroxyde op. Het onoplosbare silicaat bevat slechts eene kleine hoeveelheid 

 ijzeroxyde — 0.3 pCt. in I 4. 



2 ) Omgerekend op de geheele aarde. Vikchow geeft op 9,77 pCt. van de som der minerale stoffen. 

 Uit eene schriftelijke mededeeling, die ik aan de goedheid van Dr. Fleischer te danken heb, blijkt 

 dat Virchow gebruikt heeft zoutzuur van 1.15 Spec. Gew. bij kookbitte. Ik mag dus aannemen 

 dat hij ook al het ferrisulphaat uit zijne monsters maibolt had opgelost, vóór hij het pyrietgehalte 

 bepaalde. 



B 9 



NATUURK. VERH. DER KONINKL. AKADËMIE DEEL XXV. 



