68 



DE SAMENSTELLING EN VORMING VAN DE ZURE GRONDEN 



Fe 2 3 + 4 MO . S0 3 — 15 O = 2 Fe S 2 + 4 MO f M kan zijn Ca, 

 2 Fe S 2 + 9 O = Fe 2 3 . 3 S0 3 -f S0 3 [ Mg, K 2 , Na 2 . 



Het onderlinge verband tusschen de verschillende vormingen en omzettingen 

 zal in 't laatste hoofdstuk beschouwd worden. 



a. Beweging der chloruren. 



Het zuiderzeewater bevat gemiddeld 0.6 pCt. chloor, dus 1 / 3 ongeveer van 

 hetgeen Noordzeewater inhoudt. Dit laatste bedraagt naar verschillende analysen 

 1.8 pCt. Tonroe en Schmelck vonden 1.93 pCt. bij hun uitvoerig onderzoek 

 van Noordzeewater in 1883 1 ). 



Ik vond in Zuiderzeewater: 



B" lipt A \ ld' BijdeKolhornersluis vóór Vóór de haven van 



■J P den Anna Paulowna polder, Medemblik 



Vloed (10 Aug. 1880) 

 Eb // v // 



0.669 pCt. 

 0.656 » 



0.504 pCt. 

 0.511 „ 



0.463 pCt. chloor 

 0.438 // 



De Heer Wolthuis, militair apotheker te Kampen, vond gemiddeld in 29 

 monsters water op verschillende plaatsen midden in de Zuiderzee geschept (door 

 den ingenieur J. P. Havelaar in 1875) 0.6 pCt. chloor. 



Voor de droogmaking heeft Gr. J. Mulder eene chloorbepaling verricht van 

 het Zuiderzeewater bij Muiderberg en van Uwater. Hij vond: 



Zuiderzeewater 0.52 pCt. chloor. 



Uwater 0.49 „ „ 



Aan dat gehalte beantwoordt de hoeveelheid chloruren, die in de versche klei 

 voorhanden is. De zware IJklei houdt in vochtigen toestand ongeveer haar 

 gewicht in water. 100 Gram bij 130° gedroogde aarde toch slurpen ongeveer 

 100 C.C. water op 



Gevonden werd: 



in Dollard slib (op 100° droog) 0.7 pCt. chloor; 



in zeven monsters Zuiderzeeklei van verschillende plaatsen, welke klei nog 

 onder het water bedekt is, 0.6 5 — 0.6 4 — 0.6— 0.6— 0.7 4 — 0.5— 0.4 5 pCt. 



') Zie Centralblatt für dgriculturchemie, 1883, S. 230. 



