98 DE SAMENSTELLING EN VORMING VAN DE ZURE GRONDEN 



door oxydatie van pyriet gevormde zwavelzuur, en uit de bases, die door de 

 klimaten en het zeolithisch silicaat zijn afgestaan. Zij zijn als het ware secun- 

 dair gevormd. 



In het geheel moet de werking van het zwavelzuur eene zeer ingewikkelde 

 zijn. Er moet zich een scheikundig evenwicht vormen tusschen : — de oplos- 

 bare sulphaten van Fe 2 3 , Fe O, Ca O, Mg O, Ka 2 O, K 2 O, — het onoplos- 

 bare ijzersulphaat, — eenig aluminiumsulphaat — de humaten waarin vooral 

 kalk blijkt gebonden te zijn — en het zeolithisch silicaat — welk evenwicbt 

 tevens nog afhankelijk is van de hoeveelheid water en de temperatuur. 



Van de hoeveelheden der verschillende stoffen, en vooral van de sterkte der 

 binding van de bases in humaat en silicaat, moeten het evenwicht en de voort- 

 durende verandering van dat evenwicht voornamelijk afhankelijk zijn Wij 

 kunnen het nog niet aan eene berekening onderwerpen. 



De onoülosbaarheid van het basische ijzersulphaat moet de oorzaak zijn, dat 

 ten slotte het zwavelzuur grooteudeels aan ijzer vastgelegd wordt. Dat eene 

 zekere hoeveelheid oplosbaar ferrisulphaat (Fe 2 3 . 3 S0 3 met eenig Al 2 3 . 3 S0 3 ), 

 dat in water min of meer gedissocieerd is, nevens het beschikbaar ijzeroxyd, 

 het alkalisch humaat en het aan alkalische bases rijke zeolitische silicaat, blij- 

 vend voorkomt, kan toegeschreven worden : 



1°. aan de ontledende werking van water op een basisch ferrisulphaat dat 

 nog meer dan 1 Aeq. S0 3 op 1 Aeq. Fe 2 3 bevat, zoodanig dat een basischer 

 sulphaat en eenig normaal sulphaat ontstaat; 



2°. aan het sterker gebonden zijn van alkalische bases in humaat en silicaat; 



3°. aan de niet homogene samenstelling der aarde. 



Ter verklaring van dit laatste punt houde men in het oog, dat op bepaalde 

 plekken, waar veel organische stof ligt die aan het reductieproces heeft deel 

 genomen, en waar dus veel pyriet gevormd is, later door de oxydatie veel 

 zwavelzuur is gevormd. Dit zwavelzuur heeft wellicht in de omringende deeltjes 

 niet genoeg ijzeroxyde, nevens beschikbaar Fe O, Ca O, Mg O, Na 2 O, K 2 O, 

 gevonden, om basisch ferrisulphaat en oplosbare alka'ische sulphaten (en van 

 Fe O) te vormen. Op zulk eene plaats moet dan eene grootere hoeveelheid 

 normaal ferrisulphaat ontstaan zijn. 



Op die wijze is het verklaarbaar, dat de eene plek in de aarde zooveel zuur- 

 der is dan de andere. Deze ongelijkheid zal zoo spoedig niet weggenomen zijn. 

 De beweging der bestanddeelen in den bodem is niet snel genoeg, om te bewer- 

 ken dat alle bestanddeelen, oplosbare en onoplosbare, die op elkander kunnen 

 inwerken, in korten tijd in elkanders nabijheid komen, en een eindevenwicht vor- 

 men. Plaatselijke verschillen in samenstelling moeten dus blijven bestaan. Zoo komt 



