DE GESLACHTSGENERATIE DER GLEICHENIACEEËN. 25 
Een enkele maal zijn deze beide dochtercellen van gelijke grootte (fig. 15 en 
fig. 5) of nagenoeg even groot, en kan er, zooals in de genoemde voorbeelden, 
een kwadrant van cellen ontstaan, wanneer elke cel zich weder gedeeld heeft 
op de gewone wijze volgens rechthoekige snijding der opvolgende wanden. Maar 
dit zijn uitzonderingen. Gewoonlijk zijn de beide bedoelde dochtercellen ongelijk 
van grootte, en hebben ook een ongelijk reproductief vermogen, zoodat reeds 
aanstonds ééne van beide zich als eene topcel doet kennen. Ligt de deelings- 
wand, die ze gevormd heeft, in de as van den draad (fig. 22, 23, 29, 30), dan 
groeit de top van eene der beide cellen meer uit en veroorzaakt de asymmetrie. 
Dikwijls echter ontstaat die ongelijkheid reeds door de plaats van den deelings- 
wand, evenwijdig aan de as van den draad of meermalen nog een scherpen 
hoek met deze makende. Voorbeelden daarvan geven de figuren 28, 37 en 39. 
Spoedig na deze deeling heeft in de grootste of in de het meest vooruitste 
kende dochtercel eene nieuwe deeling plaats door een wand loodrecht op den 
vorigen en wordt dientengevolge eene eigenlijke topcel gevormd. Dit stadium 
vertoonen de figuren 22, 23, 31 en 37. 
Soms ontstaat dan bovendien in de draadeel, onmiddellijk onder de zoo even 
besprokene gelegen, een deeling in tweeën door een wand in de as van den 
draad. Men ziet dit in fig. 24, waar het reeds vroeg plaats heeft, en in fig. 5. 
Bij de verdere ontwikkeling van het vlakvormig prothallium worden nu af- 
wisselend rechts en links van de topcel antikline wanden gevormd, die meer of 
min hoeken van 450 met de as van het prothallium maken, en opvolgend in 
den regel loodrecht op elkander staan. Het geheel verkrijgt hierdoor een knots-, 
of, wil men, een spatelvorm. De cellen zijn meestal in één vlak gelegen, dat 
wil zeggen, het prothallium is, waar het de vlakke uitbreiding vertoont, ééne 
cellenlaag dik, met uitzondering alleen van de als papillen beginnende en al- 
lengs tot zijtakken uitgroeiende draden, voor zoo verre deze niet vrij, maar 
meer of min innig met den hoofdtak verbonden zijn, zoo als in figg. 19, 25, 
33 en 35 bij a. 
De successieve vorming der antikline wanden kan duidelijk worden door ver- 
gelijking van het wandnet van gezonde prothallia derzelfde species op verschil- 
lenden leeftijd. Mene voorafgaande behandeling der versche prothallia met sterke 
kaliloog gedurende korten tijd is daarbij zeer aantebevelen. De inhoud der cellen 
wordt hierdoor ten deele opgelost en het geheel dientengevolge zeer doorschij- 
nend, daarentegen blijven de celwanden ongeschonden en teekenen zich tegen 
den inhoud zoo scherp en duidelijk af, dat in den regel de oudere wanden van 
de later gevormde door hunne iets grooter dikte aanstonds te herkennen zijn. 
Als voorbeelden noem ik voor Gleichenia rupestris, figg. 18, 19, 20 en 21, die 
B 4 
NATUURK. VERH. DER KONINKL. AKADEMIE. DEEL XXVIII, 
