( 59 ) 



van het brandende gasmengsel te ontgaan, gaf ik bij de be- 

 schreven waarnemingen de glazen buis dezelfde wijdte en op 

 zijn hoogst dezelfde lengte als de koperen buis des branders, 

 waarvoor ik haar in de plaats stelde; en deed ik de waarne- 

 ming met de platinum buis, die slechts weinig in lengte ver- 

 schilde van de koperen buis des branders en ongeveer dezelfde 

 wijdte had als deze, niet alleen toen de eerste buis de verlen- 

 ging van de tweede vormde, maar ook nadat ik de koperen 

 buis des branders door die van platinum vervangen had. 



Van een invloed van een verandering van dichtheid van het 

 brandende gas kan hier wel geen sprake zijn ; want indien deze 

 plaats had, bestond zij zeker wegens de temperatuursverhooging 

 in een verijling, en deze zou eerder een af- dan een toenemen 

 der lichtsterkte bewerkt hebben. 



De voorgaande waarnemingen bewijzen dus, hoe uiterst gevoelig 

 een Bunsen'sche vlam bij een bepaalde mengings-verhouding van 

 lichtgas en ]ucht voor temperatuursveranderingen kan zijn ; een 

 betrekkelijk geringe verhooging van temperatuur kan het licht- 

 gevend vermogen, ja zelfs het wezen der Bunsen'sche vlam sterk 

 wijzigen. 



Werden de openingen onder aan den Bunsen'schen brander 

 gesloten, en was deze van de platinum buis voorzien, dan ver- 

 kreeg men de gewone gasvlam. Zoolang nu als het platinum 

 niet verhit werd, brandde de vlam rustig zonder walmen voort, 

 maar zoodra werd het platinum niet verhit, of een sterk wal- 

 men trad op; weder een bewijs, dat de werking der verhitting 

 eenvoudig bestaat in een vermeerderen van de snelheid van 

 dissociatie. 



Ik geloof dat de besproken verschijnselen mijne zienswijze 

 omtrent de koolwaterstofvlam ten sterkste bevestigen, daar 

 slechts door haar een ongedwongen verklaring dier verschijn- 

 selen verkregen wordt. In de genoemde verhandeling van 

 heumann vindt men nog een groot aantal merkwaardige feiten 

 beschreven, die betrekking hebben op het al of niet lichten van 

 vlammen en die alle op dezelfde wijze verklaard kunnen worden. 

 Alle bewijzen zij, dat een temperatuursverhooging der vlam de 

 lichtsterkte vergroot, omdat daardoor de snelheid van dissociatie 



