( 74 ) 



tegen davy's theorie schijnen te spreken. Vooreerst de groote 

 doorschijnendheid der vlam. Het was zeker met het oog op 

 deze groote doorschijnendheid, dat frankland *) aan de dainp- 

 vormige koolwaterstoffen, die hij in de vlam veronderstelt, de 

 eigenschap van doorschijnend te zijn toekent. Die doorschij- 

 nendheid is echter vroeger meestal voor absolute r gehouden 

 dan wezenlijk het geval is. Men meende bijv., dat een platte 

 gasvlam een volkomen even sterk licht uitzendt in de richtin- 

 gen die in het vlak der vlam gelegen zijn, als in die loodrecht 

 op dat vlak; dat de vlam dus volkomen doorschijnend is voor 

 haar eigen licht. Uit hirn's proeven f) is echter gebleken, 

 dat dit niet volkomen juist is ; een groote zeer platte vlam 

 geeft niet in alle richtingen evenveel licht; het verschil is 

 gewoonlijk niet groot, maar de intensiteit van het licht kan 

 toch somtijds in de verschillende richtingen om een vijfde 

 verschillen. Door een aantal zeer platte petroleum vlammen 

 achter elkander te plaatsen vond hirn ook bij deze geen vol- 

 komen doorschijnendheid. Bij den doorgang van het licht van 

 een dier vlammen door de andere wordt een merkbare vermin- 

 dering der lichtsterkte waargenomen §). Ook omtrent de scha- 

 duwen, die vlammen kunnen werpen, wanneer zij bijv. in sterk 

 zonnelicht geplaatst zijn, zijn door hirn proeven genomen. 

 Maar de meeste proeven over de doorschijnendheid van vlammen 

 lijden aan een groote bron van onnauwkeurigheid, doordat het 

 licht bij den doorgang door een vlam niet slechts verandert 

 door absorptie in de vlam, maar ook door verstrooiing, welke 

 het ondergaat door breking zoowel in de vlam zelve als in de 

 warme ijle gaslagen, die het lichaam der vlam omgeven. De 

 koolwaterstof ulammen mogen dan al niet volkomen doorschij- 

 nend zijn, haar doorschijnendheid is toch zeker groot, zeer 

 veel grooter dan die van de rook boven die vlammen. Dit is 

 dan ook niet zoo vreemd, en laat zich verklaren of door, even- 



•) Zie boven, bladzijde 47. 



f) HIRN, 1. c. p. 327. 



§) Dat de vlam niet volkomen doorschijnend is, maar een zeer merkbaar ab- 

 sorberend vermogen bezit, blijkt ook uit de waarnemingen van allard, Comptet 

 rendus, T. 81, p. 1096, 6 Décembre 1875, waarmede ik eerst onder het afdrukken 

 in kennis kwam. 



