( 351 ) 



Hun aantal wordt derhalve door de formule (2) naar behoo- 

 ren aangewezen. 



Brengt men eindelijk door de X-as een vlak evenwijdig met 

 de bewegingsrichting van het molecuul en stelt men den hoek 

 welke dit vlak met het XOZ-vlak maakt voor met ip> dan is 

 het duidelijk, dat het aantal moleculen 't welk behalve aan 

 de beide voorafgaande voorwaarden ook nog daaraan voldoet 

 dat deze laatste hoek ligt tusschen yj en ifs -(- dty, wordt 

 aangewezen door: 



sin ë . dXJp . rh . dw 



Tn « 



Zulk eene verzameling moleculen nu, met elkander in grootte 

 en richting der snelheid op de eerste differentiaal na overeen- 

 stemmende geven wij den naam van het stelsel (v, f, y>). 



§ 3. Beschouwen wij thans eenig molecuul M, 't welk zich 

 met de snelheid c in eene of andere richting voortbeweegt en 

 vragen wij naar de waarschijnlijkheid dat dit molecuul in den 

 korten tijd dt in botsing geraakt. Duidelijk is het dan — 

 blijkens de eerste onderstelling van § 1 — dat wij zijne be- 

 wegingsrichting met de X-as mogen laten samenvallen, zonder 

 dat daardoor de gevraagde waarschijnlijkheid zal gewijzigd wor- 

 den. Even duidelijk is het dat wij het molecuul M tot een 

 enkel punt mogen terugbrengen, mits wij alle overige molecu- 

 len den dubbelen straal geven, d. w. z. indien vroeger q hunne 

 middellijn voorstelde geven wij ze thans q tot straal. Immers 

 eene botsing heeft plaats zoodra het middelpunt M van het 

 gegeven molecuul met het oppervlak van een dezer vergroote 

 bollen in aanraking komt. Voorts kunnen wij het punt M 

 in rust brengen mits wij de absolute beweging der overige 

 moleculen vervangen door hunne betrekkelijke beweging ten 

 opzichte van M. Eindelijk voeren wij eene onderstelling in 

 waarvan de onjuistheid duidelijk is en waarop wij dus terug 

 zullen moeten komen. Wij vervangen namelijk de bolvormige 

 moleculen door schijven van gelijken straal, wier vlak lood- 

 recht op de richting hunner betrekkelijke beweging ten op- 

 zichte van M aangebracht i§. 



