( "3 ) 



Tn den groenen bladsteel kwamen dicht bij den top drie 

 vaatbundels voor, nagenoeg even groot op de dwarse doorsnede ; 

 in den geëtioleerden bladsteel waren evenzoo drie vaatbundels 

 gevormd, maar, behalve de gewone geringer wand verdikking der 

 verlengde cellen aan allen gemeen, was de middelste vaa! bun- 

 del op de dwarse doorsnede eenige malen grooter dan de beide 

 zijdelingsche, zoodat de doorsnede van den bladsteel een geheel 

 ander voorkomen had. Op oudere gedeelten van den bladsteel 

 vond ik 5 of soms 6 vaatbundels in beide gevallen, maar steeds 

 was de middelste of centrale vaatbundel bij den geëtioleerden 

 scheut relatief grooter dan de anderen. 



Terwijl ik dit feit constateer, weet ik echter geen e verklaring 

 van het verschijnsel te geven, of zou ook dit weder een gevolg 

 zijn van de neiging der geëtioleerde organen om opwaarts te 

 groeien? Zou ook hier het negatief geotropisme in het spel 

 zijn, en den groei der centrale deelen bevorderen ten koste der 

 zijdelings geplaatste, evenals wel de asorganen zich verlengen 

 maar niet de bladen? Zou dit verschijnsel vergeleken kunnen 

 worden met het zooeven besproken smaller worden der mono- 

 cotyle bladen? In dat geval zouden ook de bladsteien èn door 

 vermeerderden lengtegroei, èn door meer verticale richting, èn 

 door achterblijven van de wand verdikking en gebrekkige ont- 

 wikkeling van zijdelings geplaatste deelen zich aansluiten aan 

 de stengelorganen. 



In de derde plaats komen hier in aanmerking de bladen der 

 Dicotylen met netsgewijze vertakte aderen, welke in duisternis 

 in het algemeen klein en onontwikkeld blijven. Hier is het 

 uiterst moeilijk, om eenigermate rekenschap te geven van de 

 verschijnselen, die zich voordoen. Mag men onderstellen, dat 

 hier eene polaire tegenstelling is met de stengelorganen en de 

 opwaarts groeiende bladen? dat het licht, hetwelk overal elders 

 den groei vertraagt, hier juist het tegenovergestelde zal doen en 

 den groei bevorderen? Dit laat zich bezwaarlijk aannemen, en 

 wordt ook onmiddellijk weerlegd door het heliotropismus der 

 bladeren, dafc bij verreweg de meesten positief is. Trouwens, 

 dat hebben ook noch kraus noch batalin beweerd, integendeel 

 batalin (1.1. p. 681) bevestigt eene vroegere waarneming van 

 sachs, dat zeer sterk licht voor den groei van vele bladen na- 



