( 287 ) 



langeren duur eener geheele bepaling, grooter kans bestond, 

 dat wegens eene aanzienlijke declinatieverandering gedurende 

 een der stroomsterkte-bepalingen de geheele waarneming ver- 

 worpen moest worden. 



Vóór wij nu overgaan tot de beschrijving der met de kwik- 

 buizen verrichte waarnemingen, zullen wij nagaan welke cor- 

 rectiën aan de aflezingen van de tangentenboussole zijn aan te 

 brengen om die als evenredig met de stroomsterkten te mogen 

 beschouwen. Deze correctiën zijn van drieërlei aard: 



1°. eene correctie, omdat de aflezingen evenredig zijn met 

 de tangenten van den dubbelen uitwijkingshoek van den magneet. 



2°. om de afwijking van de evenredigheid der stroomsterk- 

 ten van de wet der tangenten; 



3°. wegens de breking der door de verzilverde vóórvlakte 

 van den spiegel teruggekaatste stralen door de glazen dekplaat. 



Deze correctiën zijn uitvoerig behandeld door schroeder 

 v. D. kolk in zijne aangehaalde verhandeling en wij hebben 

 die wijze geheel gevolgd: met deze uitzondering nochtans dat, 

 zooals door spruyt in zijne dissertatie is opgemerkt, voor de 

 3 e correctie het dubbele van het door schroeder v. d. kolk 

 aangegeven bedrag in rekening is gebracht. 



De eerste correctie wordt gevonden door de tangens van 



den uitwijkingshoek uit te drukken in die van den dubbelen 



hoek en de daarvoor verkregen uitdrukking in eene reeks te 



e 

 ontwikkelen, volgens de opklimmende machten van -, waarbij 



a 



e de aflezing aan de eene zijde van het nulpunt en a de af 

 stand van spiegel tot schaal beteekent. Bij onze bepalingen 

 bedroeg die afstand 2.925 M. 



De tweede correctie is verricht volgens de door Prof. bos- 

 scha *) gegeven uitdrukking voor het verband tusschen d 

 stroomsterkte en de afwijking van den magneet in eene tan- 

 gentenboussole, wanneer daarbij op de lengte van de naald en 

 de breedte der windingen gelet werd. Substitueerden wij de 

 afmetingen onzer tangentenboussole in die formule, dan werd 



*) POGO., Ann. Bd. 101, pag. 527, 



