(318 ) 



beweging de kleinste ruimte in te nemen, alvorens de snelheid 

 der doorstrooming te meten. 



Doch al mogen de verkregen uitkomsten dan ook geenszins 

 op groote nauwkeurigheid aanspraak maken, zoo zijn zij toch vol- 

 doende om bij benadering eenige voorstelling te geven van de 

 mate der snelheid waarmede zich het water, gedreven door 

 hydrostatische drukking, door eene zandbedding verplaatst. 

 Zelfs zoude men daaruit met eenige waarschijnlijkheid kunnen 

 afleiden welken graad van snelheid het water nog zal behouden 

 op eenen veel grooteren afstand van de plaats waar de drukking 

 van het water haren drij venden invloed uitoefent. 



Uit het tafeltje blijkt dat toen de zandkolom ongeveer 7 

 maal langer dan bij de eerste proef was, de snelheid van den 

 waterstroom ongeveer tot ^ verminderd was. Onderstellen 

 wij nu dat die vermindering voor grootere afstanden gelijken 

 tred houdt, dan zal, wanneer de zandkolom of, hetgeen het 

 zelfde is, eene door eene ondoordringbare laag overdekte zandbed- 

 ding, eene lengte heeft van 7 X 10,6 = 74,2 meters, het water 

 dat onder genoemde drukking in den zandbodem dringt, aan 

 het einde nog eene snelheid hebben die het binnen eene be- 

 sloten ruimte in 5 X 822 minuten = 68,5 uren of 2 dagen 

 en 20 uren, tot 1 meter hoogte zal doen opstijgen. Op een 

 afstand van 519 meters zullen daartoe 343 uren of iets meer 

 dan 15 dagen gevorderd worden, enz. 



Natuurlijk geef ik deze cijfers geenszins als betrouwbaar en als 

 dadelijk van toepassing op den bodem der Zuiderzee. De wer- 

 kelijke snelheid, waarmede zich het water in de diluviale zand- 

 laag vermag te verplaatsen, kan bij nauwkeurig onderzoek bJ ij- 

 ken geringer maar wellicht ook grooter te zijn. Die snelheid 

 hangt namelijk zeer van den aard van het zand af, dat ook 

 in het diluvium dan eens fijner en dan eens grover is, 

 terwijl ook de grootere en kleinere erratische blokken die, even- 

 als rondom Lrk, ook wei elders in het zand verstrooid zullen 

 liggen, daarop invloed moeten uitoefenen. 



In elk geval zal het aangevoerde voldoende zijn, om te doen 

 zien dat de vermoedelijke snelheid, waarmede zich het water in 

 den zandbodem verplaatst en daarboven tracht op te stijgen, te 

 groot is om veronachtzaamd te worden. 



