( 363 j 



het terugblijven in de wonde, terwijl de bij allen rijkelijk daar- 

 mede bedeelde pijl-schachten zelve gemakkelijk terstond kunnen 

 worden uitgetrokken, — maar vormt, van onder de punt tot aan 

 het onderstuk, één zwaar vergiftigd ijzeren geheel, dat, we- 

 gens de lange en breede weerhaken, niet uit de wonde kan 

 worden verwijderd. Ofschoon ook elders in Afrika de vergiftigde 

 boog-pijlen zeer veelvuldig, hier en daar zelfs uitsluitend, gezegd 

 worden tot jagt-gebruik te dienen, op antilopen, giraffen, olifan- 

 ten, enz., — waarbij de pijl dit voordeel heeft boven de vuur- 

 wapenen, dat zij geen doordringend geluid maakt, — beschouw 

 ik de onderhavige Kaifer-pijien dan ook meer bepaald als voor 

 oorlogs-gebruik bestemd De gewezen Hollandsche „Boers" mo- 

 gen van geluk spreken; daarmede, in hunnen jongsten oorlog 

 met de Kaffers onder secoenoeni, geene kennis te hebben ge- 

 maakt. 



Verder heeft het onderzoek dezer Kaffer-pijlen mij van eene 

 oude dwaling omtrent dit onderwerp, althans ten deele, genezen. 

 Tot hiertoe hadden alle nasporingen mij geleerd, dat pijl- 

 vergiften niet voorkwamen aan ijzeren oorlogs- of jagt-wapenen 

 der tropische landen. Steeds had ik, te vergeefs, beproefd, 

 door zoodanigen vergiftigings- verschijnselen op te wekken. Ook 

 theoretisch meende ik, dat, al werden die er aanvankelijk mede 

 bedeeld, zij die spoedig moesten verliezen. Het pijl- vergift kon 

 bezwaarlijk blijvend aan 't metaal kleven ; dit moest door het 

 water en de plantenzuren spoedig worden aangegrepen ; met het 

 gevormde ijzer- of koper-roest moest dan het vergift weldra van 

 de metalen onderlaag af bladeren. De onderzochte Kaffer-pijlen 

 nu schenen eene bepaalde uitzondering op dezen regel te maken. 

 Hoewel, als altijd, de ijzeren punt geen vergift scheen te dragen, 

 bevond zich dit, — en wel zeer vast aangehecht, zonder eenige 

 neiging tot afschilfering, — rondom den daarmede verbonden 

 ijzeren pijl-schacht, in volkomen geconserveerden staat, even goed 

 als men het anders op hout, bamboes, of vischgraat, na 

 jaren, aangekleefd vindt. Bijna echter had ik hier eene voor 

 dit vraagstuk hoogst opmerkingswaardige bijzonderheid over het 

 hoofd gezien. Eerst bij het behandelen van het laatste exem- 

 plaar dezer pijlen, waarvan ik nog ten weinig pijl-vergift 

 afschraapte, om dit afzonderlijk te bewaren, ontdekte ik, dat de 



