247 ) 



verandert, d. i. meer dan k of Z, heb ik eerst de eerste me' 

 thode toegepast en de formule 



h y' y 



ƒ = 



(y'-r)(/r-i) 



gebruikt. Bij eene vergrooting is y "> 1, bij eene verkleining 

 <1, het is dus geene zaak eene vergrooting met eene ver- 

 kleining te verbinden, daar dan /'/ dicht bij de éénheid en 

 y' y — 1 dus te klein wordt ; ja, voor de verbinding eener 



vergrooting met eene even sterke verkleining d. i. voor y> = — 



zou men verkrijgen, zoowel y' y — 1 = als ^ = 0, en dus 







de lens neemt dan bij onveranderden afstand van voorwerp tot 

 beeld, juist de twee standen in, bij de methode van bessel 

 gebruikelijk. 



Is daarentegen bijv. y = 7 en y' — 1, dan verkrijgt men 



7 



ƒ = — h, dus eene zeer gunstige bepaling. 

 36 



Ik heb van verscheidene lenzen op beide wijzen brandpunts- 

 afstanden herhaaldelijk bepaald; het is mij daarbij gebleken, 

 dat voor lenzen met niet al te kleinen brandpuntsafstand, bijv. 

 > 20 mm., mits men de ligging der hoofdpunten bepale, de 

 methode van bessel nauwkeuriger is, daar bij de methode van 

 mac gillavry het altijd moeilijk is, de vergrooting met hooge 

 juistheid aan te geven; men kan die moeilijk nauwkeuriger 

 dan tot tiende gedeelten van eenheden schatten. Daarentegen 

 heeft de laatste het groote voordeel dat zij de bepaling van den 

 afstand der hoofdpunten niet behoeft, en dus veel spoediger een 

 resultaat geeft, terwijl zij ook voor lenzen met zeer korten 

 brandpuntsafstand, bijv. <^ 10 mm., (objectieven van mikro- 

 skopen,) stellig de voorkeur wegdraagt. 



De vraag verdient hier nog overweging, of bij aanwending 

 der methode van bessel niet door het verbinden van meer dan 

 ééne bepaling van E en £, ook de afstand der hoofdpunten k 





