( 164 ) 



bare toon wordt algemeen voor den tweeden harttoon gehouden 

 en even algemeen schrijft men dien tweeden harttoon aan tril- 

 lingen toe, die in de valvulae semilunares door hare plotselinge 

 sluiting bij den aanvang der diastole zouden ontstaan. Die 

 tweede harttoon heeft dus een tweeledigen oorsprong: de tril- 

 lingen van de valv. semilunares van de aorta en van de art. 

 pulmonalis Beide dragen tot den tweeden harttoon bij. Maar 

 hij is, zooals vooral pathologische toestanden bewijzen, des te 

 luider, naarmate caet. par. de drukking in de arterie hooger 

 is. Daarom overweegt de aortatoon gewoonlijk en is het vooral 

 (hoewel niet uitsluitend natuurlijk) de voorgeleide tweede aor- 

 tatoon, die wij in de groote vaten als tweede toon waarnemen. 

 In de linker art. subclavia echter zou de tweede pulmonaaltoon 

 prae valeeren *), hetgeen van de anatomische verhoudingen af- 

 geleid wordt, waardoor de geleiding voor den pulmonaaltoon 

 naar deze slagader gunstiger is dan voor den aortatoon. 



De eerste, diastolische, in de carotis en subclavia waar- 

 neembare toon wordt veelal aan eigen trillingen van den arte- 



•) a. weil, Die Auscultation der Arterien und Venen, 1875, een belangrijk 

 boekje en voor ons doel van bijzondere waarde. „Die Verplichtung" schrijft 

 weil in zijne voorrede, „die mir als Lehrer der Percussion und Auscultation 

 erwuchs, mich mit der Literatur dieser Disciplin uaher vertraut zu machen, 

 liess mich auch in die Widersprüche tiefer blieken, die das Studium einzelner 

 Kapitel der physikalischen Diagnostik zu einem besonders unerquicklichen machen. 

 Nirgends aber fand ich, nicht nur hinsichtlich der Erklarung der Erscheinungen, 

 sondern auch in Bezug auf den Thatbestand selbst so zahlreiche Controversen, 

 so widersprechende Angaben, als gerade in der Lehre von der Auscultation der 

 Gefasse. Dieser Umstand musste zu dem Bestreben aureizen, an der Hand eigener 

 Klinischer Beobachtung die Wahrheit kennen zu lemen. Dazu was es vor Allem 

 nöthig eine sehr grosse Anzahl von gesunden und kranken Individuen systema- 

 tisch zu behorchen". Hiertoe was weil als Adsistent bij de med. kliniek te Hei- 

 delberg in de gelegenheid en met groote nauwgezetheid heeft hij die taak vol- 

 bracht. 



Over de eigenlijke oorzaak der tonen en geruischen heeft weil geene onder- 

 zoekingen gedaan en het kort historisch overzicht, dat hij van deze onderzoekingen 

 geeft, is in vele opzichten gebrekkig, zooals men zien zal. Maar zijne nauwkeurige 

 opgaven van hetgeen er in arterien en vcnae te hooren is, komen mij zeer te pas. 

 Ik zou tot een dergelijk onderzoek op zoo groote schaal niet in staat geweest 

 zijn. Nu kan ik mijne theorie van de oorzaak dezer verschijnselen aan weil's 

 nauwkeurige klinische waarnemingen toetsen. Elke theorie, en dus ook die van 

 den physischen grond der tonen en geruischen in het vaats elsel, is natuurlijk 

 onvoldoende, zoolang een der bekende verschijnselen daarmede in strijd is. Zij 

 mag daarentegen voldoende heeten, als zij van alle bekende en goed geconsta- 

 teerde verschijnselen rekenschap geeft. 



