( 219 ) 



die terstond reeds te kennen gaf, dat de proeven in het klein 

 genomen geen voldoenden grond gaven voor de gevolgtrekkingen 

 van den heer harting, en inzonderheid op den invloed der 

 gladde wanden van de buizen de aandacht vestigde, kwam in 

 de vergadering van 29 September J877 op de zaak terug en 

 wees op eenige dijken en werken in Nederland, waarbij van de 

 ongunstige uitkomst door den heer harting gevreesd, niets 

 gebleken was. Een opstel over de doordringbaarheid van klei 

 en zand door water, werd voor de Verslagen en Mededeelingen 

 in de vergadering van 26 Januarij 1878 aangeboden door den 

 heer stieltjes, die eindelijk in de daarop volgende vergadering 

 van 23 Februarij 11. het in het hoofd van dit stuk genoemde 

 voorstel deed. 



Het hoog belang van een nader onderzoek, dat niet alleen 

 door den heer stieltjes, maar ook door den heer harting 

 wenschelijk wordt geacht, zal na de zoo even gedane mededee- 

 lingen wel niet behoeven te worden aangetoond. 



Tot eene onderneming van zoo reusachtigen omvang als die 

 der droogmaking van de Zuiderzee, behoort niet te worden 

 besloten, indien niet op goede gronden kan worden aangetoond, 

 dat eene mislukking ten gevolge van onderloopsheid van den 

 dijk volstrekt niet gevreesd behoeft te worden. Is het al niet 

 waarschijnlijk dat een ontwerp, bestudeerd door onderscheidene 

 Nederlandsen e Ingenieurs achtereenvolgens in Commissiën ver- 

 eenigd en op zich zelven werkzaam, eene zoo voor de hand lig- 

 gende oorzaak van mislukking zon bevatten, daarin behoeft de 

 Akademie geen reden te zien voor verwerping van een onder- 

 zoek, dat door zijn uitnemend wetenschappelijken aard mag 

 beschouwd worden geheel op haren weg te liggen. 



Wegens het dadelijk belang toch dat er, bij den menigvul- 

 digen aanleg van waterwerken in Nederland in het algemeen, 

 gelegen is in de kennis van de mate van doordringbaarheid van 

 zand door water, verdient het onderzoek reeds alle aanbeveling 

 Het kan een stap nader brengen tot de oplossing der vraag 

 over welken afstand water onder een gegeven druk in zijn weg 

 door zand te grooten wederstand ontmoet, om in bezwarende 

 hoeveelheid door te dringen. 



