( 233 ) 

 Eerste Proef 



Enkel klei. 



De eerste proef *) die wij bier vermelden is genomen met 

 eene kolom van Zuiderzee-klei, van 20 mdlim in doorsnede 

 en eene aanvankelijke hoogte van l m ,0~0, welke echter gedu- 

 rende de proef verminderde tot op l m ,064, ten gevolge der 

 algemeene contractie die de kleikolom gedurende de doorzijging 

 van het water onderging. Daarbij ontstonden op den 8 sten dag 

 der doorzijging twee overdwarse scheuren of barsten in de klei- 

 kolom, die aanvankelijk allengs iets wijder werden, de bovenste tot 

 ongeveer 1 inillim., de onderste tot 2 millim. Door deze bar- 

 sten werd de kleikolom in drie nagenoeg gelijke stukken ver- 

 deeld. Op den 1 8 den dag hadden zich die barsten weder ge- 

 sloten, maar tevens was de lengte der kleikolom met 6 millim. 

 verminderd. 



De buis was vertikaal gesteld, zoodat de ondervlakte der klei 

 aan de volle drukking een er waterkolom van 5«i hoogte was 

 blootgesteld. Deze drukhoogte moet echter verminderd worden 

 1° met de hoogte der kleikolom en 2° met de hoogte van 

 het daarboven gestegen water. Bij het begin der proef stond 

 het niveau van het water ongeveer m ,13 boven de boven vlakte 

 der kleikolom. Daar deze zelf l m ,07 hoog was, zoo moet de 

 hoogte der drukkende waterkolom verminderd worden met l m ,20, 

 waarna er 3 m ,80 voor de werkelijke drukking overblijft. Deze 

 verminderde echter naar gelang het water in het niet met klei 

 gevulde gedeelte der buis opsteeg, en daar de metingen, hoewel 

 meestal dagelijks geschiedende, waarbij telkens, door opzuiging 

 met een pipet, het water weder op het aangenomen O-punt werd 

 teruggebracht, toch van tijd tot tijd, gelijk uit onderstaande 

 tafel blijkt, zich o /er twee of meer dagen uitstrekten, zonder 

 dat het niveau weder op het vroeger punt werd gebracht, zoo 

 zijn voornamelijk hieraan de kleine onregelmatigheden toe te 

 schrijven die de opeenvolgende cijfers aanbieden. 



*) Hare uitkomsten gedurende de eerste 17 dagen zijn reeds medegedeeld op 

 bl. 322 van bet vorige opstel. Deze mededeeling moeat toen afgebroken worden 

 omdat het afdrukken van dit opstel niet langer mocht worden uitgesteld, 



