( 278 ) 



bij den warmen wand zal elke molecule, die er doorheen gaat 

 wegens hare grootere snelheid, wel is waar een grootere hoeveel- 

 heid van beweging medevoeren, maar het aantal moleculen, dat 

 in de éénheid van tijd door het vlak gaat, zal wegens de ge- 

 ringere dichtheid van het gas kleiner zijn, zoodat de geheele 

 door de moleculen in beide richtingen door het vlak overge- 

 voerde hoeveelheid van beweging dezelfde kan zijn voor een vlak 

 in de nabijheid van den warmen en voor een vlak in de nabij- 

 heid van den koelen wand gelegen. 



Doch clausius vindt niet slechts de drukking overal in het 

 gas dezelfde op een vlak loodrecht op de richting van warmte- 

 geleiding maar op elk vlak in het gas waar het ook geplaatst 

 en hoe het ook gericht moge zijn *). Met andere woorden hij 

 vindt de drukking overal in het gas en in alle richtingen 

 dezelfde. 



Dat in den stationnairen toestand van warm te-geleiding even 

 goed als in den stationnairen toestand zonder warmte-geleiding, 

 wanneer het gas overal dezelfde temperatuur en dichtheid bezit, 

 de drukking in alle richtingen even groot is, moet hieraan wor- 

 den toegeschreven, dat terwijl in den laatstgenoemden toestand 

 van het gas in elke richting zich een even groot aantal moleculen 

 bewegen, en de moleculen in alle richtingen gelijke snelheden 

 bezitten, dit voor den eerstgenoemden toestand niet het geval 

 is In dezen toestand zullen de moleculen, die zich gelijktijdig 

 bevinden in een laag begrensd door twee oppervlakken loodrecht 

 op de richting van warmte-geleiding, niet alle gelijke snelheid 

 bezitten. De moleculen, die van den warmen kant komen, heb- 

 ben een iets grootere, die welke van den koelen kant komen 

 een iets kleinere snelheid dan de moleculen, welke zich in een 

 richting bewegen loodrecht op de richting van warmte-geleiding. 

 Van de genoemde moleculen zullen zich een grooter aantal naar 

 den warmen wand toe dan van den warmen wand af bewegen. 

 Én de snelheid én het betrekkelijk aantal der moleculen, die 



*) Door middel van de formules door clausius in zijn verhandeling opgesteld 

 vindt men voor de drukking in de richtingen loodrecht op die der warmte-gelei- 

 ding een iets grootere waarde dan in de richting der warmte-geleiding. Het ver- 

 schil is echter een grootheid van de orde van het kwadraat van e, en grootheden 

 van die orde worden door clausius verwaarloosd. 



