( 881 ) 



de beginselen der kinetische gastheorie drukkingsverschülen in 

 sommige stationnaire toestanden van warmte-geleiding kan afleiden, 

 of mocht men zoodanige veranderingen aan die theorie kunnen 

 aanbrengen, dat die drukkingsverschülen volgens de theorie 

 mogelijk worden, want ik wil volstrekt niet beweren, dat de 

 stellingen der gastheorie alle zoo onwankelbaar vast staan, dat 

 zij in het geheel geen verandering meer zullen ondergaan, dan 

 zal echter nog moeten worden aangetoond, dat die mogelijke 

 drukkingsverschülen zoodanig kunnen zijn, dat zij de CROOKEs'sche 

 verschijnselen verklaren. 



Nu geloof ik te kunnen beweren, dat, men in het geval van 

 warmte-geleiding tueschen twee evenwijdige even groote vlakke 

 wanden van verschillende temperatuur, zooals dit door clausius 

 behandeld is, nooit tot zoodanige drukkingsverschülen zal kun- 

 nen komen. 



Want het verschijnsel, om wiens verklaring het voornamelijk 

 te doen is, is toch dit, dat een vast oppervlak een grootere 

 drukking ondervindt, wanneer het een hoogere temperatuur heeft 

 dan het gas en er dus warmte uit het oppervlak in het gas 

 overgaat, daarentegen een geringere drukking, wanneer het een 

 lagere temperatuur heeft dan het gas en er dus warmte uit het 

 gas op het oppervlak overgaat. Nu zou om die vermeerdering 

 respectieve vermindering van drukking tegen het warmere res- 

 pectieve koudere oppervlak te verklaren door drukkingsverschülen 

 in het gas, dat in den door clausius behandelden toestand van 

 warmte-geleiding verkeert, daartoe niet alleen gevorderd wor- 

 den, dat de drukking in de richting der warmte-geleiding een 

 andere is dan in de hierop loodrechte richtingen, maar tevens 

 zou de drukking in de eerstgenoemde richting in de nabijheid 

 van den warmen wand grooter, in de nabijheid van den kouden 

 wand daarentegen kleiner moeten zijn dan in de op de richting 

 van warmte-geleiding loodrechte richtingen. Zulke drukkings- 

 verschülen kunnen echter niet worden aangenomen. Ook al 

 zou men de mogelijkheid willen toegeven van een verschil in 

 druk in de, richting der warmte-geleiding en in de daarop lood- 

 rechte richtingen, dat verschil zal toch altijd hetzelfde teeken 

 moeten hebben, de druk in de richting der warmte-geleiding 



VEfiSL. EJt MEDED. AID. NATUURK. 2^ REE&S. DEEL XUL 



19 



