( 292 ) 



aan gelegen lagen van stoney dus zoo groot kunnen worden, 

 dat zij grooter wordt dan de afstand van de wieken tot den 

 wand van het radiometer- vat. In dat geval kan die laag zich 

 dus niet in haar geheel maar slechts voor een gedeelte vormen, 

 terwijl bij grootere dichtheid van het gas, zoolang de dikte 

 dier laag van stoney nog kleiner is dan de afstand van de 

 wiek tot den wand des radiometers, die laag zich volkomen 

 kan ontwikkelen. Nu meent sïoney, dat in het geval, dat 

 die laag zich geheel kan vormen, d. i. dus boven een bepaal- 

 den graad van dichtheid van het gas, het warmere oppervlak 

 geen overdruk van het gas kan ondervinden, dat daarentegen 

 in het geval, dat die laag zich slechts ten deele kan ontwik- 

 kelen, doordat zich tegenover het warme oppervlak een ander 

 koeler vast oppervlak bevindt op een afstand kleiner dan de 

 dikte der laag, de drukking van het gas in die laag grooter 

 zal zijn in de richting van de dikte der laag, zoodat zoowel 

 het warme als het daartegenover geplaatste koelere oppervlak 

 een overdruk van het gas zal ondervinden. 



Aan den op deze wijze bewerkten overdruk op de warme 

 zijde van de wieken des radiometers bij groote verdunning van 

 het gas schrijft stoney de beweging der wieken in den radio- 

 meter toe. 



Waarom stoney's zienswijze niet door mij kan gedeeld 

 worden, zal ik zelfs na het zeer korte résumé van zijn theorie 

 wel niet behoeven uiteen te zetten stoney vergeet blijkbaar, 

 dat de gassen warmte-geleidingsvermogen bezitten, en dat de 

 invloed der hoogere temperatuur van het warme oppervlak op 

 de temperatuur van het gas zich daarom niet zal bepalen tot 

 een laagje gas tegen het warme oppervlak aan gelegen, maar 

 zich over de geheele gasmassa za] uitstrekken, ook al laat men 

 de stroomingen, die in het gas zullen optreden, geheel buiten 

 beschouwing. 



Hierop heeft osbokne heynolds stoney reeds opmerkzaam 

 gemaakt in een brief aan het tijdschrift Nature *). Maar 



*) In het l?de deel van Nature bevinden zich verschillende brieven én van 

 übüüBNK KEiMüLüs én van JOHNSiüNE stoney, waarin zij elkanders theoriëu 

 aan een scherpe kritiek onderwerpen 



