( 295 ) 



Ook in zöllner's theorie moet men aannemen, dat bij het 

 plaatje met twee blaadjes aluminium slechts een zeer klein 

 temperatuurs verschil tusschen de beide zijden moet bestaan heb- 

 ben. Anders is het niet te begrijpen, waarom het niet in be- 

 weging kwam. De warmere zijde moet toch volgens zöllner's 

 hypothese meer deeltjes hebben uitgezonden dan de koude zijde, 

 en dit had de beweging van het plaatje ten gevolge moeten 

 hebben. Tk geloof, dat zöllner's proef niet met de verklaring 

 volgens de kinetische gastheorie in strijd is; maar is zij het, 

 dan is zij het even goed met de theorie van zöllner zelven. 



Hebben wij in het voorafgaande de verschillende theoriën 

 kritisch onderzocht, die tot heden ter verklaring der door 

 crookes ontdekte verschijnselen zijn opgesteld, en is het uit 

 dat onderzoek gebleken, dat naar onze meening geen enkele 

 dier theoriën den toets der kritiek kan weerstaan, wij wenschen 

 thans er toe over te gaan, om te onderzoeken, of er toch niet 

 nog een oorzaak te vinden is, die van die verschijnselen reken 

 schap kan geven. 



De nu volgende denkbeelden meen ik echter niet als zekere 

 maar slechts als meer of min waarschijnlijke te moeten voordra- 

 gen, en de reden hiervan is deze, dat wij een gebied der natuur- 

 kunde moeten betreden, waarvan ons nog slechts zeer weinig 

 bekend is, en waarvan de theorie daarom nog zeer weinig ont- 

 wikkeld is Wij moeten namelijk nagaan, wat er gebeurt, 

 wauneer een gasmassa in aanraking komt met een vast opper- 

 vlak van andere temperatuur, en wel wat er gedurende de 

 eerste oogenblikken gebeurt, vóórdat de slationnaire toestand 

 van wannte-geleiding in die gasmassa is opgetreden. Die 

 overgangstoestand, waarin de gasmassa tijdelijk verkeert, kan 

 echter vooralsnog niet streng mathematisch behandeld worden, 

 en wel voornamelijk niet om twee redenen. Terwijl toch de 

 kinetische gastheorie van vele vraagstukken een strenge oplos- 

 sing geeft, wanneer die vraagstukken betrekking hebben op een 

 stationnairen toestand van het gas, is dit niet het geval met 

 de veel moeielijker en meer gecompliceerde vraagstukken, die 

 de niet-stationnaire of overgangstoestanden betreffen. Maar 



