( 31 ) 



en valt er in de zomermaanden een derde meer dan vroeger. De 

 Heer de kkuijff kan geen andere oorzaak bedenken dan dat 

 vroeger een zwart gemaakte ring om den verdampingstneter 

 stond. Misschien heeft die ring de zijdelingsche straling beter 

 afgekeerd. 



Het best, volkomen goed, handelt men wel in de Haarlem- 

 mermeer, alwaar de verdampingsmeter in water drijft. Zorgt 

 men nu slechts, dat bij golving geen water in den uildampings- 

 meter kan komen en de rand, die dat verhinderen zal, niet te 

 hoog boven de wateroppervlakte uitsteekt, dan zou ik niet we- 

 ten, welke bedenking men daartegen kan maken. Op die wijze 

 wordt toch ook gewaakt tegen eene verhooging van temperatuur 

 door werking van zon en lucht tegen de zijwanden. Het water 

 van den uitdampingsmeter heeft dan geheel dezelfde temperatuur 

 als de wateroppervlakte, waarvan men de verdamping kennen wil. 

 Een blik op de uitkomsten der Nederlandsche waarnemingen 

 leert, dat die fout of niet gemaakt is, of dat zij geen grooten 

 invloed heeft. Anders zou hare uitspraak op verschillende 

 plaatsen niet zoo goed overeenstemmen. Ten overvloede heb ik 

 dit voor Utrecht nog opzettelijk onderzocht. 



Zoo blijft dan nog de tweede bedenking. Toegevende, dat 

 men nauwkeurig kan te weten komen, hoeveel vroeger van de 

 Haarlemmermeer verdween, nu van de Zuiderzee verdampt, zoo 

 weet men daardoor nog niet, wat nu van den Haarlemmermeer- 

 polder verdampt en later van de drooggemaakte Zuiderzee ver- 

 dampen zal. Immers wordt bij inpoldering soms zout door 

 zoet water vervangen, in elk geval gronden van verschillende 

 soort drooggelegd, en een groot gedeelte daarvan met gras, 

 klaver, gewassen, boomen bezet. 



Naar gelang van deze verschillende gevallen verdampt van 

 zoodanige oppervlakte nu een andere hoeveelheid dan vroeger 

 van de wateroppervlakte, zoodat men een andere kracht van 

 machines zal noodig hebben om een in cultuur gebrachten pol- 

 der op een bepaald peil te houden; en dit niet alleen, omdat 

 de kwel nu ook uit de diepte en van de omgeving water aan- 

 voert, maar ook, omdat behalve de steeds werkende oorza- 

 ken, temperatuur, vochtigheid, wind, ook nieuwe omstandigheden 

 haren invloed doen gevoelen, bijv. de meerdere of mindere droog- 



