( 68 ) 



weging niet met groei gepaard ging, en dus op toeneming van 

 den turgor berustte ; in dat geval kon de bij sterkere krom- 

 ming waargenomen groei als een, volgens de theorie van sachs 

 noodzakelijk, gevolg van de toeneming van den turgor beschouwd 

 worden. Maar het bewijs, dat de geotropische beweging aan- 

 vankelijk niet met groei gepaard gaat, werd door pfeffer niet 

 geleverd, en zoo pleitte ook deze waarneming slechts in schijn 

 voor zijne meening. 



Pfeffer's meening verkreeg door zijne argumenten geen 

 grootere waarschijnlijkheid dan de opinie van sachs, en zoo 

 bleef men omtrent de gestelde vraag nog geheel in het on- 

 zekere. 



Vatten wij nu, aan het slot van dit overzicht, den tegen- 

 woordigen toestand onzer quaestie in korte woorden samen. 



1°. De onderzoekingen van sachs en anderen hebben ge- 

 leerd, dat de krommingen, die groeiende organen onder de 

 inwerking van in- of uitwendige oorzaken maken, gepaard gaan 

 met een ongelijke groeisnelheid der convexe en concave zijde. 



2°. Al deze verschijnselen komen in de belangrijkste op- 

 zichten zoodanig met elkander overeen, dat men mag aannemen, 

 dat zij door dezelfde algemeene wetten beheerscht worden. 



3°. Volgens de theorie van sachs, hangt de groeisnelheid 

 van een orgaan in de eerste plaats af van de uitrekking, die 

 de cel wanden door den inhoud ondergaan. 



Uit deze gegevens volgt als van zelve de vraag, wier beant- 

 woording het doel van dit opstel is, n.L: 



Welk aandeel nemen de turgor en de groei aan de groei- 

 krommingen van veelcellige plantendeelen ? 



Omtrent het antwoord op deze vraag bleek ons : 

 1°. een antwoord, steunende op rechtstreeksche proeven, met 

 groeiende veelcellige plantendeelen genomen, is tot nu toe niet 

 gegeven. 



2°. door vergelijking van deze organen met eencellige 

 groeiende organen kwam sachs tot de hypothese, dat de ver- 

 andering van den groei de bewegingen veroorzaakt; door verge- 

 lijking met veelcellige volwassen organen kwam pfeffer tot de 

 veronderstelling, dat de verandering van den turgor de eerste 

 oorzaak der kromming is. Geen van beide meeningen is door 



