( 79 ) 



ophouden, als men het steunsel waarom ze zich winden verwij- 

 dert. Dit zelfde verschijnsel heb ik herhaaldelijk bij de ran- 

 ken van Sicyos waargenomen. Ik kweekte de planten tot dit 

 doel in potten, en plaatste ze tijdens de proef in de kamer. 

 Zoo maakte b. v. een rechte rank, om een steunsel dat ik haar 

 gaf, in 1 /^ uur l / 2 winding ; toen nam ik voorzichtig het steun- 

 sel weg, en na 10 minuten had de rank twee volle windingen 

 gemaakt. Daarna keerde zij weer terug en ontwond zich. 



Het ontwinden van ranken, wier steunsel men wegneemt, is 

 een verschijnsel, dat door darwin in zijn beroemde verhandeling 

 //On the movement and habit of climbing plants" het eerst uit- 

 voerig beschreven is. De ranken van Sicyos zijn wegens hare 

 merkwaardig snelle bewegingen uiterst geschikt om zijne waar- 

 neming te herhalen. Daarbij is het in het oog loopend, dat de 

 teruggaande beweging steeds veel langzamer geschiedt dan de 

 prikkelbeweging. Zoo maakte een rank, die ik eenige malen 

 voorzichtig langs den onderkant wreef, tengevolge daarvan in 

 ruim ééne minuut meer dan twee volle spiraal windingen. Nog 

 eenigen tijd duurde de nawerking, en in omstreeks l l / é uur 

 had de rank in 't geheel 2 1 / 2 windingen gemaakt. Toen ging zij 

 langzaam terug, en had na ruim twee uren nog altijd een zeer 

 aanzienlijke kromming (van omstreeks 3 / 4 winding). Dit be- 

 wijst, dat het teruggaan een verschijnsel van anderen aard is 

 dan de prikkelbeweging. 



Het is hier de plaats, een verschijnsel te vermelden, dat in 

 het vervolg herhaaldelijk ter sprake zal komen. Jn mijne vroe- 

 gere verhandeling (1. c. p. 303) beschreef ik de kromming die 

 ranken maken, als men herhaaldelijk tegen hare onderzijde aan- 

 klopt. Zij krommen zich dan allengs van den top af spiraals- 

 gewijze op, waarbij de bovenzijde convex wordt; na eenigen 

 tijd van rast worden zij weer recht. Ook als ik op de bo- 

 venzijde tikte, trad dit verschijnsel op en ook dan werd de bo - 

 venzijde convex. 



De ranken van Sicyos zijn zoo uiterst gevoelig, dat bij de 

 minste stooten deze //topkrulling" in meerdere of mindere mate 

 bij hen wordt wordt waargenomen. Op winderige dagen vindt 

 men in den tuin soms geen enkele rank, wier top niet min of 

 meer opgerold, of tenminste gebogen is; zelfs jonge ranken, die 



