( 124 ) 



snelling een, alhoewel ruwe, maatstaf van de verandering der 

 bedoelde kracht kunnen vinden. 



Deze afhankelijkheid van de tnrgorkracht van de aanwezig- 

 heid van water, verdient eene nadere toelichting. Volgens de 

 beschouwingen toch, die het uitgangspunt voor mijne onderzoe- 

 kingen op dit gebied vormen *), is het protoplasma onder ge- 

 wone omstandigheden impermeabel voor de vloeistof in de vacuole ; 

 de elastische spanning van den celwand kan deze vloeistof niet 

 naar buiten persen. Slechts langs osmotischen weg kan een uit- 

 wisseling van stoffen plaats vinden. Yan die stoffen, welke hier 

 in aanmerking komen, kan zich echter alleen het water met 

 voldoende snelheid door het protoplasma heen bewegen, de an- 

 dere in den celinhoud voorkomende stoffen gaan, zoover mijne 

 onderzoekingen toelaten daarover te oordeelen f), in korte tijden 

 niet in waarneembare hoeveelheden door het protoplasma heen. 

 Zoodra dus een parenchymatische cel met water in aanraking 

 komt, zal zij trachten dit water op te nemen en zich daardoor te 

 vergrooten. Maar bij toenemend volumen wordt ook de elasti- 

 sche spanning van den wand grooter, en eindelijk zal er tus- 

 schen de turgorkracht en deze elastische spanning een toestand 

 van evenwicht intreden. Een watermolecule, dat dan door de 

 turgorkracht naar den inhoud wordt getrokken, wordt door de 

 drukking der celwanden met dezelfde kracht teruggedrukt ; een 

 vermeerdering van volume zal dus niet plaats vinden. In dezen 

 toestand is dus de geheele turgorkracht actief.. 



Veronderstellen wij nu dat de turgorkracht door eenige oor- 

 zaak plotseling toeneemt, terwijl de cel niet door een vloeistof 

 of door andere cellen omgeven is. Dan kan zij dus toch haar 

 volumen niet vergrooten. In dezen toestand kan men dus zeg- 

 gen, dat de turgorkracht gedeeltelijk inactief is. Eerst wanneer 

 nu opnieuw water wordt toegevoerd, kan de turgorkracht ge- 

 heel in werking treden, eerst dan wordt zij geheel actief §). 



Hieruit volgt dus, dat wanneer aan een weefsel water niet 



*) Zie mijn opstel in Arckiv. Neer/. lb>71, VI, p. 117. 

 +) Ibidem p. 124. 



§) De elastische spanuing der celwanden is dus alleen dan een maatstaf voorde 

 turgorkracht, wanneer een vrije toevoer van water verzekerd is. 



