( 151 ) 



De methode, die ik bij de in dit hoofdstuk te beschrijven 

 proeven gevolgd ben, bestaat in het algemeen in een combinatie 

 van de reeds vroeger door mij voor het onderzoek van groei - 

 krommingen gebruikte methode *), met de plasmolytische. Daar 

 de meting van den graad van kromming en van de verandering 

 daarvan door de plasmoyse in de meeste gevallen op dezelfde 

 wijze geschiedde, wil ik deze, om herhalingen te vermijden, 

 vooraf beschrijven. 



De bepaling van den graad van kromming geschiedde door 

 middel van den cyclometer f), een papier, waarop een aantal 

 concentrische kringen met stralen van bekende grootte getrok- 

 ken zijn. De stralen waren 1, 2, 3 enz. cM. lang; de langste 

 25 cM. Het gekromde voorwerp wordt op dit papier zoolang 

 verschoven, tot zijn kromming met een der cirkels samenvalt ; 

 men kent dan zijn krommingsradius. Daarna wordt het voor- 

 werp in een vlak schaaltje met de zoutoplossing gebracht; deze 

 was steeds 20 pCt. chloornatrium. Het vocht staat meestal slechts 

 1 cM. hoog in het schaaltje, de gekromde voorwerpen liggen er 

 dus van zelf ongeveer horizontaal in. Om nu na eenige uren 

 de kromming in plasmolytischen toestand te bepalen, wordt het 

 schaaltje op den cyclometer gezet en het voorwerp daarin ver- 

 schoven, tot het, horizontaal liggende, met een der cirkels sa- 

 menvalt; men leest dan den krommingsradius weer af. Wegens 

 de buigzaamheid der plasmolytische takken, is het beter ze in 

 de zoutoplossing te onderzoeken, dan ze er uit te nemen ; de- 

 zelfde omstandigheid maakt ook dat alle toevallige mechanische 

 kromming zeer voorzichtig vermeden moet worden. 



De beschreven uiterst eenvoudige methode bleek ook voor 

 dit doel volkomen voldoende te zijn; de resultaten zijn in ver- 

 reweg de meeste gevallen verre boven allen twijfel verheven, 

 Een nauwkeuriger methode heeft, bij de dikwijls onregelmatige 

 krommingen, weinig kans van doelmatig te zijn ; ook zouden 

 daarbij storende invloeden, welke bij mijne methode slechts 

 weinig in het gewicht vallen, allicht de grootere nauwkeurig- 



*) Zie mijn opstel: „Üeber einige Ürsacben der Richtung bilateralsymmetrischer 

 Pflanzentbeile," in Arb. d. Bot. Inü. in Würzburg, Heft [I, p. 223, 

 f) 1. c. p. 247. 



