( 169 ) 



in evenwicht, geen cel onttrekt aan een andere water. Nu 

 wordt door den prikkel of door de zwaartekracht plotseling de 

 turgorkracht aan eene zijde vergroot, het evenwicht in dus ver- 

 broken, en de geprikkelde cellen kunen water aan de andere 

 cellen onttrekken. De eerste vergrooten zich, de laatste worden 

 kleiner, en het plantendeel moet zich dus krommen, 



3. Verkorting van de concave zijde, 



Sachs toonde aan, dat de knoopen van grassen, als zij zich 

 geotropisch krommen, zich veelal aan de concaaf wordende zijde 

 verkorten, en soms zoo sterk, dat deze zijde diepe pJooien vertoont*). 

 Bij ranken, die zich om steunsels of epinastisch winden, vond 

 ik dat de concave kant nu eens in lengte toeneemt, dan weer 

 niet verandert, of eindelijk ook korter wordt. Het laatste ge- 

 schiedt voornamelijk dan, wanneer de totale groeisnelheid der 

 rank tijdens de kromming zeer gering is f). 



De verkorting der concave zijde is in beide gevallen ten deele 

 aan waterverlies, ten deele aan een mechanische sainendrukking 

 toe te schrijven. Het eerste is een natuurlijk gevolg van de wer- 

 king van den prikkel, die het oorspronkelijk evenwicht tusschen 

 de turgorkrachten der cellen verbreekt. De toeneming der tur- 

 gorkracht in de cellen der eene zijde, bij onvoldoenden toevoer 

 van water, maakt dat deze cellen water aan de overige onttrek- 

 ken; deze verliezen hierdoor aan volumen, en de elastisch ge- 

 spannen celwanden contraheeren zich §). 



Of een mechanische samendrukking der concave zijde zal 

 plaats vinden, hangt natuurlijk van de relatieve plaats der uit- 

 zettende en der passief gerekte weefsels, en van de grootte der 

 ontwikkelde krachten af; daaromtrent ontbreken echter nog de 

 noodige onderzoekingeu. 



De verkorting der concave zijde is slechts een bizonder geval 

 van den algemeenen regel, dat de concave zijde bij de daarop 

 onderzochte groeikrommingen langzamer groeit dan zij gegroeid 



*) Arh, d. Bot. Insttt. in Würzb. II, 1872, p. 204. 



f) Ibidem, Heft III, 1873, p. 304. 



§) Vergelijk sachs, Lehrbuck d. Botanih 4 Ed. p. 841, 842, 



