{ 287 ) 



de oppervlakte die verschilt van 16 tot 17 meters. Daaronder 

 bevindt zich zand, dat al de kenmerken draagt van tot het- 

 zelfde diluviale zand met erratische steenen te behooren, waar- 

 uit ook de westelijk en oostelijk van het Eemdal gelegen gron- 

 den bestaan. Met name komen er tamelijk groote stukken rood 

 graniet in voor, geheel gelijk aan dat van sommige erratische 

 blokken in de naburige heidestreken. Eossilen ontbreken daarin 

 geheel, en zuren doen geen opbruising daarin ontstaan. Of- 

 schoon nu slechts in een der putfcen (die in den tuin van den 

 heer croockewit) de boring daarin tot op eenigzins aanmerkelijke 

 diepte (46 meters) is voortgezet, zoo mag men toch als waar- 

 schijnlijk aannemen dat dit zand, uit welks bovenste, grofkorre- 

 lige laag het water in de putten opstijgt, niet anders is dan eene 

 voortzetting van de westelijk en oostelijk van het Eemdal gelegen 

 en zich daar tot heuvels verheffende diluviale zandbedding. De 

 daarin op eene diepte van 43,5 meters gevonden leem bruist 

 niet met zuren op en draagt al de kenmerken van niet anders 

 dan dezelfde diluviale leem te zijn, die men ook elders op ver- 

 schillende diepten in onze heidevelden hier en daar aantreft. 



Uit een en ander volgt dat de thans door de gronden van 

 het Eemdal ingenomen plek in de diluviale of quaternaire 

 periode door de zee overdekt is geweest. In die zee mondde 

 een arm van den Ehijn, de latere Eems, en heeft daar een 

 delta gevormd. 



Indien deze voorstelling juist is, dan volgt daaruit tevens, 

 dat, sedert het begin dier deltavorming, eenige Mollusken, die 

 toen aldaar in de zee in grooten getale voorkwamen, thans niet 

 meer tot onze zeefauna behooren. Dit geldt bepaaldelijk van 

 Cerilhium lima en Venus rotundata. De overige op blz. 280. 

 opgetelde soorten zijn ook thans nog in de zee langs onze kus- 

 ten vertegenwoordigd, maar deze beide soorten niet. Daaren- 

 tegen zijn juist zij bij de put boringen in het Eemdal in het 

 grootste aantal te voorschijn gekomen. Van de kleine Cerilhium 

 lima *) zoude het niet moeielijk zijn uit het opgebrachte zand 



*> Omtrent de identiteit der met dien naam aangeduide soort met de levende 

 Cerithium lima bbüO. verkeer ik echter in eenigen twijfel. In het algemeen is 

 deze merkelijk grooter, en ook de mond der schelp heeft een iets aoderen vorm, 



VEESL. EN MEDED. AFD. NATUURK. 2 dc EEEKS. DEEL. VIII. 19 



