( 327 ) 



volgende zaken: — of de Warrior en een ander voorbeeld, 

 beide met schoone huid, moeten, evenals de Greyhound golven 

 opgewekt en daardoor meer weerstand geboden hebben, dan 

 die uit wrijving voortvloeide ; of zij waren in het geval, waarin 

 rankinè's formule voor de werking hunner voortstuwers te groote 

 uitkomst geeft. 



Want bij den Warrior sluiten de berekening van den druk 

 door de schroef op het schip uitgeoefend, en die van den weer- 

 stand der vloeistof zeer goed. 



En toch, als men eene der uitkomsten kiest met den Grey- 

 hound verkregen, met eene snelheid, waarbij de tegenstand reeds 

 grooter is dan overeenkomt met het quadraat der snelheid ver- 

 geleken bij tragere beweging, en daaruit de waarde van den 

 wrijvingscoëfficiënt aüeidt, vindt men voor dit schip, waarvan 

 het koper oud, niet glad en eenigszins aangegroeid was, slechts 

 0.00267. Dit schip werd niet door eigene schroef maar door 

 uitwendige en direct gemeten krachten bewogen, en hier kan 

 dus geen invloed van verkeerde schatting van de voortstuwende 

 kracht bestaan. 



In eene bijlage E zijn de waarden van den wrijvingscoëffi- 

 ciënt, voor verschillende gevallen door froüde direct gemeten, 

 opgegeven. Ook blijkt daaruit dat de wrijving niet in elk ge- 

 val juist met de tweede magt van de snelheid klimt en dat de 

 wrijving op achterlijker gelegene deelen van het oppervlak min- 

 der is dan in het voorschip. 



De exponent van de snelheid zal binnen de grenzen der 

 practijk echter blijkens die proeven wel altijd binnen 1.83 en 

 2.16, meestal veel nader bij 2 zijn j ƒ varieert voor metaal- 

 oppervlak (theelood) van 0.00262 tot 0.00232, voor gladde 

 lak of vernis van 0.00278 tot 0.00262, mits de wrijvende 

 oppervlakte in de rigting van beweging 2 Eng. voeten of meer 

 lang zijn. 



Proeven van Dr. fairbairn en Professor james thomson, met 

 draaijende gladde schijven, wezen de waarde 0,002 aan voor 

 den bedoelden wrijvingscoëfficiënt, welke rankine vreemd genoeg 

 zelf gebruikt bij de berekening van den invloed der wrijving 

 op den voortstuwer der schepen. 



