( 820 ) 



den blijven der electriciteit op de belegsels uithoofde van de 

 uitmuntende isolatie, en dat nu de machine als electrophoor- 

 machine werkt, want de slagwijdte wordt nimmer grooter; zij 

 vermindert daarentegen langzamerhand. 



Ik heb hierbij nog tevens de bijzonderheid waargenomen, dat, 

 als de schuine conductor in den zoo evengenoemden stand is 

 gebracht, maar de machine op de gewone wijze gedraaid wordt, 

 (alzoo tegen de cartonspitsen in,) dan de vonkenstroom tusschen 

 de electroden wel ophoudt, maar dikwijls vertoont zich dan, 

 bij dezelfde electrode, de helft der spitsen positief electrisch, 

 de andere helft negatief elektrisch, blijkbaar uit de lichtver- 

 schijnseis daaraan zichtbaar. 



Dit was tot dusver slechts bij de electromachines van de 

 tweede soort opgemerkt. 



c. Invloed der electriciteit op de vlammen. Toen ik beproefde 

 de ebonietmachine door de nabijheid der vlam eener brandende 

 kaars te ontladen, nam ik een opvallenden invloed waar, die de 

 opgehoopte electriciteit op de gedaante der vlam uitoefent. 



In de nabijheid van het met positive electriciteit geladen 

 belegsel (uit welks spits alzoo negative uitstroomt) wordt de 

 vlam teruggestooten, alzoo van de schijf af; tegenover het nega- 

 tieve belegsel daarentegen aangetrokken, eindigt zij in een scherpe 

 spits. 



Hetzelfde doet zich voor bij de gasvlam, en het is mij zelfs 

 gelukt den schuinen conductor te vervangen door een zooge- 

 naamden vlammenconductor, bestaande uit een houten staaf, 

 waarop, in plaats van metaalspitsen, kleine glazen buizen zijn 

 geplaatst, die met de gasgeleiding in verband staan. Men verkrijgt 

 alzoo een reeks van kleine vlammen in de nabijheid der draai- 

 ende schijf, die door hun gedaante den positieven en negatieven 

 electrisch en toestand der schijf aanwijzen. 



De verklaring van dit verschijnsel berust op het weinig be- 

 kende feit, dat door mess in zijn Lehre von der Reibungselek- 

 tricitat vermeld wordt, dat bij de verbranding eener stof zelf- 

 standig electriciteit wordt ontwikkeld, en dat in 't geval van 

 koolstofhoudende stoffen het opstijgende koolzuur positief elec- 

 trisch is. Ik moet echter opmerken, dat juist het bewijs, dat 

 deze elektriciteiten ontwikkeld worden bij de verbranding, uit 



