( 266 ) 



ne puis trouver sensible an Tour V inconvenient dont vous avez 

 faict mention en ce que les faultes du mousle doïbvent causer 

 autant de cercles dans Ie verre, cela est tres vray a part soy, 

 muis je suis cVopinion que Ie jnousle se peut teuir hors de 

 faulte perceptible au moins, nous en verrons eest essay, et vous 

 ordonnerez par apres, selon quoy Ie petit verre *") ce debura 

 regier". Verder vermeldt Huygens hoe liet liem ter oore 

 kwam dat de Amsterdamsclie hoogleeraar Hortensius be- 

 weerde, dat de bolvorm de juiste is, en dat deze er zich 

 mede vleide kijkers te kunnen maken, waarmede een brief 

 op een mijl afstand zou te lezen zijn. Huygens verzocht 

 hem zijn betoog te willen mededeelen of wel een kijker 

 volgens zijn systeem te doen vervaardigen f). 



Ondertusschen is de eerste hyperbolische lens gereed ge- 

 komen en zij voldoet Huygens, die roemt dat er niets aan 

 te zien is van de gebreken die Descartes van het gebruik 

 der draaibank, zonder het hyperbolische rad, verwachtte §) ; 

 maar Descartes zendt ze terug **") met een stuk kaartpapier 

 van openingen voorzien. Legde men dit tegen de platte 

 zijde der lens, dan bleek dat de lichtstralen, op verschillen- 

 den afstand van het midden invallende, zich geenszins in een 

 zelfde punt vereenigclen, en dit was juist wat Descartes 

 vreesde, daar op de gewone draaibank iedere fout zich langs 



*) liet oculair. 



■f) De brief aan Hortensius is te vinden onder de Latijnsche brieven, 

 N°. 224. Huygens neemt de bewering van Hortensius zeer ernstig op 

 en spiegelt liem de groote voordeden voor, die hij door zijne uitvinding 

 zoude kunnen bereiken. Hortensius had zich echter blijkbaar voorbij 

 gepraat en waarschijnlijk vindt men hier een der oorzaken van Descar- 

 tes' hoogst ongunstig oordeel over Hortensius. Descartes toont zich 

 althans zeer geraakt over de opmerking van Hortensius, waar hij aan 

 Huygens ironisch schrijft (Foucher du Careil, II, p. 227) » Au reste vostre 

 travail d'avoir tracé vous meme une hyperbole est bien imitile, puisque la 

 Jigure circulaire est la meilleure, et il y a bien plus de raison de croyre 

 en cecy l'autorité d'ttn professeur, appuiée de toutes les expériences des ar- 

 tisans, que les imaginations d'un hermite qui confesse ingetiument qu'il n'a 

 jamais fait auctme espreuve de ce qu'il dit". 



§) Lettres frangaises, T. I, p. 625; 5 Dec. 1635. 



**) Cousin, 6, p. 325. 



