( 171 ) 



dering van de drukking. De rekking van den vaatwand, waar 

 de afsnoering eerst peripherisch en daarna centraal plaats 

 had, is door het aanstroomende bloed zelf teweeggebracht, en 

 kan niet van dien aard zijn, dat de voeding daardoor eenige 

 storing van beteekenis ondergaat. Men zou wellicht op deze 

 wijze kunnen redeneeren : De endotheliumcellen worden tot 

 woekering geprikkeld zoodra het bloed stil staat. Maar 

 in het gerekte vat kunnen zij aan die prikkeling geen ge- 

 hoor geven, omdat de spanning van den wand een krachtigen 

 stroom van het voedingsvocht belet. Zulk een meening echter 

 zal men niet vasthouden, wanneer men denkt aan de hyper- 

 trophie der slagaderwanden bij de ontwikkeling van collate- 

 rale circulatie, waarmede noodzakelijk vermeerdering van 

 het aantal endotheliumcellen gepaard moet gaan. Men zou 

 dus moeten aannemen, dat in de normale slagader de en- 

 dotheliumcellen steeds de neiging bezitten tot woekering, 

 maar dat zij daarin door de drukking, waaraan zij blootge- 

 steld zijn, worden tegengehouden. 



Bij aderen heeft spreker tot nog toe slechts woekering 

 van endothelium kunnen waarnemen, die met het door de 

 afsnoering opgewekte ontstekingsproces in verband stond. In- 

 tusschen zijn de veranderingen van het endothelium in ade- 

 ren na afsnoering niet voldoende door spreker onderzocht 

 om daarover een goed oordeel te vellen. Slechts wordt er 

 op gewezen, dat er voor het oogenblik geen grond is om 

 voor andere endotheliumcellen als voor die der slagaderen 

 aan te nemen, dat zij door mechanische drukking worden 

 tegengegaan in de neiging tot proliferatie. Ook wijst spreker 

 er op, dat de endotheliumcellen van slagaderen niet enkel 

 door het wegvallen van een weerstand tot woekering ge- 

 raken, maar ook, naar zijn meening, door irritatie. Immers, 

 in slagaderen, in welker omtrek ontsteking heerscht, kunnen 

 alle stadia van endarteriitis, van kerndeelingsfiguren af tot 

 vorming van fibrillair bindweefsel toe, worden waargenomen. 

 Daar is toch het verminderen van een weerstand, die zich 

 tegen den groei verzet, niet op goede gronden aan te nemen. 



— De Heer van der Waals bespreekt den samenhang 



