( 84 ) 



in het waarnemen van de variatie der inclinatie slaagde men 

 niet. De inrichting van het hiertoe dienende instrument is 

 geheel overeenkomstig het zoo even beschrevene, maar de 

 deflecteerende horizontale magneten worden vervangen door 

 vertikale ijzeren stangen, aan beide zijden der magneet- 

 naald, tegenover haar midden, op ongelijke hoogte opge- 

 hangen, zoodanig dat van de eene stang het ondereind, van 

 de andere het boveneind nagenoeg op dezelfde hoogte der 

 magneetnaald komt. De aarde induceert in deze stangen 

 magnetisme, en hetzelfde heeft plaats als bij het intensiteits- 

 variatie-instrument, nl. aan de beide zijde der naald komen 

 verschillende polen, en afwijking der naald is het gevolg. 

 Maar ook dit instrument weigerde te Para zijne diensten. 

 De vertikale composante van het aardmagnetisme bleek noch 

 aldaar, noch later te Bio, sterk genoeg te zijn om eene 

 voldoende afwijking te weeg brengen, en ook inclinatie- 

 variatie-waarnemingen moesten dus worden opgegeven. 



Dat de vertikale ijzeren staven op sommige plaatsen in 

 Brazilië geen voldoende geïnduceerd magnetisme zouden ver- 

 krijgen om de variatie der inclinatie aan te geven, was te 

 voorzien, daar de magnetische equator door Brazilië loopt, 

 en wellicht ware eene inclinatienaald op messen, voorzien 

 van een afleesspiegeltje, (eene zoogenaamde balans van Lloyd,) 

 te beproeven geweest. Even als bij de horizontale variatiën 

 ligt in dit. geval de vraag voor de hand, of men niet althans 

 tijdig voor de waarnemingen in Nicterohy nog geschikte 

 toestellen uit Europa had kunnen laten overkomen. 



Maar rapporteurs willen hier niet verder over uitweiden, 

 daar immers hun eigenlijke taak is te adviseeren omtrent 

 het al of niet opnemen van het Verslag van Dr. Rijcke- 

 vobsel, in de Werken der Akademie, De variatiewaarne- 

 mingen dan, zoowel te Para, als te Nicterohy, die, zooals 

 gezegd is, enkel de declinatie betreffen, zijn met alle zorg 

 herleid en de resultaten in verschillende tabellen medege- 

 deeld. Door vergelijking van een drietal absolute declinatie- 

 waarnemingen van Dr. Rijckevorsel met de gelijktijdig 

 gedane aflezingen van den heer Engelenburg werd de con- 

 stante afwjjking voor een bepaald schaaldeel, en door ver- 



