(85 ) 



gelijking van eene reeks bepalingen van beide heeren de 

 waarde van elk schaaldeel bepaald. 



De waarnemingen werden gewoonlijk viermaal daao-s 

 verricht, maar op vaste tijden ook meermalen, o. a. den 

 l en en 15 tn der maand, 24 uren achter elkander elk uur. 



Den 27 Aug. 1883 des namiddags werden storingen waar- 

 genomen, die aan de uitbarsting van Krakataoe werden 

 toegeschreven. 



De gemiddelde afwijkingen voor al de uren van het et- 

 maal en van alle maanden des jaars zijn nu voor beide 

 plaatsen zoo goed mogelijk afgeleid. 



Als eene merkwaardigheid kan nog worden medegedeeld, dat 

 bij onweer te Para niet, te Rio wel storing van de declinatie- 

 naald bij eiken bliksemslag werd waargenomen. Te Batavia 

 was die invloed duidelijk waarneembaar, zooals de eerst on- 

 dergeteekende zich herinnert van Bergsma vernomen te hebben. 



In het volgende gedeelte, door Dr. Rijckevorsel zelf op- 

 gesteld, en gewijd aan de absolute waarnemingen, beschrijft 

 hij eerst de volgorde der op elke plaats gedane waarne- 

 mingen. Wij stippen alleen aan, dat, om niet te afhankelijk 

 te zijn van toevallige lokale storende invloeden, zijne ge- 

 woonte was, altijd op twee punten, die eenige tientallen 

 meters van elkander lagen, de waarnemingen te volbrengen. 



De rust, die buiten de steden heerschte, maakte dat de 

 waarnemingen aldaar verricht, gewoonlijk beter overeen- 

 kwamen, dan die welke in de steden gedaan werden. 



Bij de beschrijving zijner declinatiewaarnemingen geeft 

 Dr. Rijckevorsel van den daarbij gebruikten unifilar mag- 

 netometer, Kew pattern, van Elliot Brothers te Londen, eene 

 kritiek, die wel behartiging verdient. 



Reeds bij de waarnemingen in den O.-I. Archipel gedaan, 

 werden, zooals de rapporteurs over de 3 e verhandeling op- 

 merkten, verschillen gevonden, die niet moesten voorkomen, 

 indien en de instrumenten, en de waarnemings-methoden goed 

 waren. Ook hier kwamen dergelijke verschillen voor, en 

 Dr. Rijckevorsel noemt sommige oorzaken op, die er schuld 

 aan kunnen zijn. Men zou wenschen dat de Repsold's den 

 unifilar eens onderhanden namen om er werkelijk een w- 



