( 10 ) 



der Verhandeling geboekt. Met het oog op den grooten 

 rijkdom der hierin besproken feiten zullen wij de meest 

 mogelijke beknoptheid in acht nemen. 



Allereerst worden de verhoudingsgetallen medegedeeld; 

 waardoor bij de onderzochte rassen de verhouding der ver- 

 schillende lichaamsdeelen tot de lengte van het geheele 

 lichaam wordt voorgesteld. Vervolgens worden de verkre- 

 gene gemiddelden en de afzonderlijke lichaamsdeelen be- 

 sproken en eindelijk de haren en de huid behandeld. Een 

 aantal afbeeldingen van dwarse doorsneden, zoowel van 

 hoofd- als schaamharen, zijn aan dit Hoofdstuk toegevoegd 

 en eveneens, in navolging van Broca, maar met de noodige 

 wijzigingen, een afzonderlijke schaal voor de kleur der huid. 



Wachtsthumsverhaltnisse is het opschrift van het 4 de 

 Hoofdstuk. Dr. Hagen heeft hierbij ook zooveel mogelijk 

 gebruik gemaakt van door anderen (Weisbach en Beyfuss) 

 genomen maten en het hem ten dienste staande materiaal 

 dienstbaar gemaakt aan de oplossing der gewichtige en tot 

 dusver veel te stiefmoederlijk behandelde vraag betreffende 

 den groei van het menschelijk lichaam, een onderdeel slechts 

 van de z.g. postfoetale ontwikkeling, welk veld van onderzoek 

 ook thans nog zoo goed als geheel braak ligt. Aan het 

 slot komt Dr. Hagen tot dit besluit, dat de verschillende 

 deelen van het lichaam, tot minstens het 25 ste levensjaar 

 toe, hunne verhoudingen ten opzichte van elkander wijzigen, 

 d. w, z. dat op een bepaalden tijd het eene, op een anderen 

 tijd het andere lichaamsdeel meer groeit, en dat men daarom 

 voor het bepalen van de onderlinge verhoudingen der rassen 

 slechts volwassen individu's bezigen kan, d. w. z. dezulken, bij 

 wie alle maten hare volkomene ontwikkeling bereikt hebben. 



Als hoofdresultaat van het onderzoek wordt door De. Hagen 

 het volgende medegedeeld. 



Op Sumatra bestaat nog een menschenras, dat niet uit een 

 eenvoudig gekruist ras van den MongoolschenmetdenKaukasi- 

 schen typus kan worden afgeleid en dat daarom als een Oerras 

 beschouwd moet worden. Hiertoe behooren de Batta's, de 

 Ala's en de Maleijers uit de hooglanden van West-Sumatra 



